سازمان تأمین اجتماعی در سال 1404، با وجود کاهش 100 هزار میلیارد تومانی درآمد حق بیمه به دلیل جنگ رمضان، موفق شد با تکیه بر نقدینگی حاصل از دریافت 365 هزار میلیارد تومان رد دیون دولت، تمامی تعهدات خود را به موقع ایفا کند. مدیرعامل این سازمان ضمن روایت چالشهای نقدینگی در پایان سال گذشته، بر استمرار بیوقفه برنامههای تحولی و توسعهای در سال 1405 تأکید کرد. این سازمان همچنین در حال طراحی راهکاری برای حمایت از کارگاههای آسیبدیده بدون ایجاد فشار مالی بر منابع صندوق است.
سپر مالی 365 همتی در برابر ناترازی منابع
مصطفی سالاری، مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی، اعلام کرد که این سازمان در سال 1404 موفق به دریافت دو مصوبه کلیدی از سران قوا برای رد دیون دولت شد. اولین مصوبه در مهرماه به ارزش 185 هزار میلیارد تومان بود که از این مبلغ، 70 هزار میلیارد تومان نقدینگی برای سازمان به همراه داشت. مصوبه دوم نیز در دیماه به ارزش 180 هزار میلیارد تومان دریافت شد که به تنهایی 90 هزار میلیارد تومان نقدینگی ایجاد کرد. این اقدامات، که شامل بازگشت مالکیت بانک رفاه کارگران نیز میشد، سازمان را در موقعیتی قرار داد که سال 1404 را بدون مشکل نقدینگی و ناترازی به پایان برساند.
شوک جنگ رمضان: کاهش 100 همتی درآمدها
شرایط پایدار مالی سازمان با وقوع جنگ رمضان و تبعات اقتصادی آن با چالشی جدی مواجه شد. به گفته سالاری، تنها در خرداد ماه، درآمد حاصل از وصول حق بیمه با کاهشی 32 هزار میلیارد تومانی روبرو شد. این روند نزولی در 5 ماه پس از آن نیز ادامه یافت و در مجموع بیش از 100 هزار میلیارد تومان کاهش درآمد برای سازمان رقم زد. این افت شدید درآمدی، ریشه در مشکلات مالی کارفرمایان و همچنین کاهش 700 هزار نفری تعداد بیمهشدگان در کارگاههای تحت پوشش سازمان داشت.
تعهد در روزهای سخت؛ پرداخت کامل مستمری و عیدی
با وجود کاهش چشمگیر درآمدهای مورد انتظار، سازمان تأمین اجتماعی با تلاش شبانهروزی و استفاده از راهکارهای مختلف مالی، به تعهدات خود عمل کرد. سازمان با بهرهگیری از ابزارهایی مانند خط اعتباری، استقراض و اوراق گام، بخش قابل توجهی از مطالبات مراکز درمانی و بیمه تکمیلی را پرداخت نمود. مهمتر از آن، مستمری اسفندماه و عیدی بازنشستگان و مستمریبگیران که مبلغ آن نیز توسط دولت دو برابر شده بود، به طور کامل و پیش از موعد همیشگی پرداخت شد؛ اقدامی که در شرایط جنگی، یک دستاورد ارزشمند و دشوار محسوب میشد.
توقف ممنوع؛ استمرار برنامههای تحولی در سال 1405
مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی تأکید کرد که وظیفه اصلی در شرایط فعلی، جلوگیری از هرگونه تأخیر یا اختلال در خدماترسانی است. او افزود که سازمان نباید کارهای جاری و برنامههای تحولی از پیش طراحی شده را متوقف سازد. بر این اساس، مجموعهای از طرحهای کلان با جدیت در سال جدید دنبال خواهند شد. این طرحها شامل اصلاح ساختار شعب، مدیریت بهینه منابع انسانی، ساماندهی مراکز درمانی، بازرسی ضریب مقطوع پیمان و استقرار نظام بیمه متمرکز است. همچنین موضوعاتی چون مدیریت مصارف غیرضروری، بازرسی الکترونیکی دفاتر، اصلاح ساختار نظام متمرکز، ساماندهی ضوابط مشاغل سختوزیانآور و پیگیری وصول باقیمانده مطالبات از دولت در دستور کار قرار دارد.
طراحی راهکار حمایتی بدون فشار بر صندوق
سالاری در واکنش به مصوبه ستاد تسهیل و رفع موانع تولید برای حمایت از کارگاهها، به برداشتهای نادرست برخی مقامات اشاره کرد. او تصریح کرد که عدم دریافت حق بیمه به معنای موسع، میتواند بار مالی سنگین و تورم شدید برای کل کشور به دنبال داشته باشد. وی خاطرنشان کرد که با همکاری دولت، بهویژه وزارت صمت و وزارت اقتصاد، مسیری مثبت برای حمایت از واحدهای تولیدی آسیبدیده در حال طراحی است. این راهکار به گونهای خواهد بود که ضمن حمایت از این کارگاهها، هیچگونه فشار یا آسیبی به منابع صندوق تأمین اجتماعی وارد نشود.
سربلندی در آزمون بحرانها؛ سرمایه اجتماعی سازمان
مدیرعامل تأمین اجتماعی در پایان سخنان خود یادآور شد که این سازمان در چالشهای مختلف گذشته مانند بحران کرونا و حوادث سال 1404، سربلند بیرون آمده است. او این موفقیت را مرهون تلاش یکایک کارکنان سازمان در سراسر کشور و حمایت دستگاههای مسئول دانست. کسب رضایت جامعه 50 میلیون نفری ذینفعان و شرکای اجتماعی، به عنوان سرمایه اصلی سازمان تأمین اجتماعی، همواره در اولویت قرار داشته است.
***
عملکرد سازمان تأمین اجتماعی در سال 1404، نمونهای برجسته از مدیریت راهبردی منابع در شرایط بحرانی است. توانایی این سازمان در جذب مطالبات کلان از دولت، یک سپر مالی حیاتی ایجاد کرد که توانست شوک ناشی از کاهش 100 هزار میلیارد تومانی درآمد را جذب کند. پرداخت بهموقع و کامل مستمریها و عیدی در اوج مشکلات اقتصادی، ثبات و کارآمدی صندوق را به جامعه 50 میلیون نفری ذینفعان خود اثبات کرد. تأکید بر ادامه بیوقفه برنامههای تحولی نشان میدهد که رویکرد مدیریتی سازمان، فراتر از بقای روزمره بوده و بر پایداری و توسعه بلندمدت متمرکز است. این استراتژی، جایگاه تأمین اجتماعی را به عنوان یک لنگرگاه ثبات اقتصادی و اجتماعی در کشور تقویت میکند.