رئیسجمهور ترکیه در نشست گروه پارلمانی حزب عدالت و توسعه، بر لزوم بهرهگیری از فرصت کنونی برای تثبیت صلح تأکید کرد. رجب طیب اردوغان با هشدار نسبت به اقدامات تنشزای اسرائیل، اعلام کرد که آنکارا تمامی توان خود را برای طولانیتر کردن مدت آتشبس میان تهران و واشینگتن و جلوگیری از انفجاری شدن فضای منطقه به کار بسته است.
هشدار رجب طیب اردوغان نسبت به کارشکنی در مسیر صلح منطقهای
رجب طیب اردوغان در سخنان خود به صراحت اعلام کرد که نباید اجازه داد «کابینه اسرائیل» با اقدامات خود فضا را به سمت درگیری سوق دهد. وی خاطرنشان کرد که هر زمان ابتکارعملی برای صلح شکل میگیرد، تلاشهایی برای برهم زدن آن صورت میپذیرد. رئیسجمهور ترکیه تأکید کرد که مذاکرات صلح در مورد ایران نباید و نمیتواند زیر سایه تهدید و زور انجام شود و تداوم حملات به لبنان را مانعی جدی برای تحقق ثبات فراگیر در خاورمیانه دانست.
تلاش آنکارا برای تبدیل آتشبس موقت به ثبات دائمی
رئیسجمهور ترکیه با ابراز امیدواری نسبت به نتایج دیپلماسی، از تماسهای مستمر برای کاهش تنشها خبر داد. رجب طیب اردوغان اظهار داشت که کشورش از تحقق صلح دائمی میان آمریکا و ایران ناامید نیست و با تمام امکانات در این مسیر گام برمیدارد. وی همچنین در بخشی از سخنان خود، مواضع نخستوزیر اسپانیا در قبال بحران غزه را ستود و بر پیگیری حقوقی مسأله کشتار کودکان در غزه و لبنان در مجامع بینالمللی تأکید ورزید.
نشست استراتژیک چهارجانبه در حاشیه مجمع دیپلماسی آنتالیا
به موازات اظهارات رجب طیب اردوغان، مقرر شده است که وزیران خارجه ترکیه، عربستان، پاکستان و مصر روز جمعه در آنتالیا گرد هم بیایند. این نشست که سومین دور از رایزنیهای این بلوک منطقهای پس از نشست اسلامآباد محسوب میشود، فراتر از موضوع امنیت تنگه هرمز، به کل تحولات منطقه خواهد پرداخت. مقامات ارشد این چهار کشور روز سهشنبه در اسلامآباد مقدمات این جلسه را فراهم کردهاند تا نتایج رایزنیهای نهم فروردین را به سطح تصمیمگیری نهایی برسانند.
***
تحرکات دیپلماتیک رجب طیب اردوغان نشاندهنده تلاش ترکیه برای بازپسگیری نقش کلیدی خود به عنوان میانجیگر ارشد در پروندههای حساس بینالمللی است. از منظر اقتصادی، تمدید آتشبس میان ایران و آمریکا برای ترکیه که پیوندهای تجاری و انرژی گستردهای با منطقه دارد، یک ضرورت استراتژیک به شمار میرود. موفقیت در تثبیت این آتشبس میتواند ریسک سرمایهگذاری در منطقه را کاهش داده و فشار بر بازارهای ارز و انرژی را تعدیل کند. همکاری چهارجانبه با عربستان، پاکستان و مصر نیز نشاندهنده شکلگیری یک جبهه دیپلماتیک جدید است که هدف آن مدیریت بحران بدون دخالت مستقیم قدرتهای فرامنطقهای و جلوگیری از وقفه در کریدورهای ترانزیتی است.