شرکت آلومینای ایران در سال ۱۴۰۴ موفق شد حجم تولید پودر آلومینا را با رشد ۱۳.۰۶ درصدی به ۲۲۶ هزار و ۶۱۹ تن برساند که نشاندهنده افزایش شتاب عملیاتی این محصول است. با این حال، میزان تولید شمش آلومینیوم این مجموعه با افت ۱۲.۷ درصدی مواجه شد و به رقم ۲۹ هزار و ۵۹ تن رسید. بررسی ساختار مالی شرکت نیز مشخص میکند که هزینههای سربار با سهم ۵۴ درصدی، اصلیترین بخش از بهای تمامشده کالای تولیدی را به خود اختصاص دادهاند.
توسعه ظرفیت عملیاتی و جهش تولید پودر آلومینا در سال ۱۴۰۴
شرکت آلومینای ایران در سال ۱۴۰۴ تمرکز عملیاتی خود را بر بخش بالادستی زنجیره متمرکز کرد. بر اساس آمارهای مستند، حجم تولید پودر آلومینا در این مجموعه از رقم ۲۰۰ هزار و ۴۲۹ تن در سال ۱۴۰۳ به ۲۲۶ هزار و ۶۱۹ تن در سال ۱۴۰۴ افزایش یافت. این جهش آماری نشان میدهد که شرکت بخشی از ظرفیتهای راکد عملیاتی خود را فعال کرد و با شتاب بیشتری به سمت سقف ظرفیت اسمی ۲۵۰ هزار تنی این محصول حرکت میکند.
کاهش حجم تولید شمش آلومینیوم تحت تاثیر محدودیتهای عملیاتی
خروجی آماری آلومینای ایران در بخش محصولات پاییندستی نشاندهنده تغییر در ترکیب تولید یا بروز چالشهای ساختاری است. میزان تولید شمش آلومینیوم که ظرفیت اسمی آن ۴۰ هزار تن تعیین شده، از ۳۳ هزار و ۲۸۷ تن در سال ۱۴۰۳ به ۲۹ هزار و ۵۹ تن در سال ۱۴۰۴ کاهش یافت. این افت ۱۲.۷ درصدی گویای این واقعیت است که محدودیتهای انرژی یا اولویتدهی به تامین مواد اولیه بالادستی، حجم تولید شمش را تحت تاثیر قرار داد.
تحلیل ساختار هزینهای و سهم بالای هزینههای سربار تولید
بررسی نمودار ترکیب بهای تمامشده کالای تولید شده در این مجتمع صنعتی، وابستگی شدید ساختار مالی شرکت به مولفههای غیرمستقیم را آشکار میکند. طبق آمار رسمی، ۵۴ درصد از کل بهای تمامشده به سربار تولید اختصاص دارد و مواد اولیه مستقیم نیز سهمی ۴۲ درصدی را به خود اختصاص دادهاند. در این میان، سهم حقوق و دستمزد تنها ۴ درصد است که این آرایش هزینهای، حساسیت بالایی را نسبت به تغییرات نرخ حاملهای انرژی ایجاد میکند.
تامین اقلام راهبردی زنجیره مواد اولیه مصرفی
بررسی جدول مصارف نشان میدهد که زنجیره تامین و پایداری آن نقش کلیدی در استمرار فعالیتهای تولیدی آلومینای ایران ایفا میکند. اقلام استراتژیک شامل بوکسیت، آهک، سود سوزآور و آند کربنی اصلیترین مصارف این کارخانه را تشکیل میدهند. مدیریت بهینه تامین این نهادهها به طور مستقیم بر نوسانات بهای تمامشده و در نهایت میزان خروجی محصولات کارخانه اثرگذار خواهد بود.
***
کارنامه عملکرد آلومینای ایران در سال ۱۴۰۴ بازتابدهنده یک استراتژی دوگانه در مدیریت زنجیره تولید آلومینیوم کشور است. رشد ۱۳.۰۶ درصدی تولید پودر آلومینا نشاندهنده بهبود کارایی در بخش معدنی و بالادستی است، اما افت ۱۲.۷ درصدی تولید شمش، آسیبپذیری بخش متالورژی شرکت را در برابر محدودیتهای جانبی نمایان میسازد. از سوی دیگر، سهم ۵۴ درصدی هزینههای سربار اثبات میکند که سودآوری این بنگاه اقتصادی به شدت تحت تاثیر قیمتگذاری انرژی و هزینههای ثابت تولید قرار دارد. تثبیت جایگاه اقتصادی این شرکت در آینده منوط به کنترل بهای تمامشده و بهینهسازی زنجیره تامین مواد اولیه خواهد بود.