معاون عملیات بورس انرژی ایران از آغاز مرحله دوم عرضه بنزین سوپر وارداتی در هفته جاری خبر داد. در این نوبت، ۳۰۰ هزار لیتر بنزین با قیمت پایه ۶۹ هزار و ۵۰۰ تومان (بدون احتساب مالیات) عرضه خواهد شد. با اضافه شدن مالیات بر ارزش افزوده و سایر هزینهها، قیمت نهایی برای خریدار بالاتر خواهد بود. همچنین شرکت دوم واردکننده نیز در حال آمادهسازی محموله خود برای عرضه در اوایل بهمنماه است که نویدبخش تداوم این روند در بازار شفاف بورس انرژی است.
تداوم جریان عرضه سوخت باکیفیت در رینگ داخلی
محمد احمدی، معاون عملیات و نظارت بر بازار بورس انرژی، در گفتوگویی اختصاصی اعلام کرد که پس از موفقیتآمیز بودن نخستین تجربه فروش بنزین سوپر، بازار سرمایه میزبان دومین عرضه این فرآورده استراتژیک خواهد بود. طبق برنامهریزیها، در این هفته محمولهای به حجم ۳۰۰ هزار لیتر روی تابلوی معاملات قرار میگیرد. وی خاطرنشان کرد که انعطافپذیری لازم در سمت عرضه وجود دارد و در صورت شکلگیری تقاضای مؤثر از سوی خریداران، امکان افزایش حجم عرضه تا سقف ۴۵۰ هزار لیتر (افزایش ۱۵۰ هزار لیتری) نیز پیشبینی شده است.
پذیرش ۹۵۰۰ تن بنزین و ورود بازیگران جدید
احمدی با اشاره به زیرساختهای فراهم شده برای واردات و عرضه شفاف سوخت، از پذیرش درخواست دو شرکت واردکننده خبر داد. مجموع تعهدات پذیرش شده برای این دو شرکت معادل ۹ هزار و ۵۰۰ تن بنزین سوپر است. شرکت اول که پیشقراول این فرآیند بوده، پس از عرضه موفق اول، اکنون دومین محموله خود را راهی تابلو میکند. در همین حال، شرکت دوم نیز مراحل لجستیکی واردات را طی میکند و طبق پیشبینیها، محموله وارداتی آن در هفته نخست بهمنماه به مرزهای کشور رسیده و بلافاصله فرآیند عرضه بورسی آن آغاز خواهد شد. این موضوع نشاندهنده شکلگیری تدریجی یک بازار رقابتی و مستمر برای سوختهای باکیفیت است.
جزئیات قیمتی: رشد نرخ پایه و شرایط خرید
یکی از نکات کلیدی در عرضه جدید، تغییرات قیمتی است. معاون عملیات بورس انرژی تصریح کرد که قیمت پایه هر لیتر بنزین سوپر در این نوبت با افزایشی نسبت به دوره قبل، مبلغ ۶۹ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین شده است. البته خریداران باید توجه داشته باشند که این رقم، قیمت خام است و هزینههای جانبی از جمله ۱۳.۳ درصد مالیات بر ارزش افزوده به آن اضافه میشود. حداقل حجم سفارش خرید در سامانه معاملاتی ۱۰ هزار لیتر تعیین شده است که نشان میدهد جامعه هدف این عرضه، جایگاهداران و توزیعکنندگان عمده سوخت هستند.
توسعه بازار با جذب واردکنندگان جدید
بورس انرژی ایران تنها به این دو شرکت بسنده نکرده و به صورت فعال در حال مذاکره با سایر دارندگان مجوز واردات سوخت است. احمدی تأکید کرد که استراتژی کلان بورس، استفاده از تمام ظرفیتهای قانونی برای توسعه عرضهها از مسیر شفاف بازار سرمایه است. هدف نهایی، ایجاد یک مکانیزم پایدار برای دسترسی مصرفکنندگان به بنزین سوپر و حذف رانتهای احتمالی در فرآیند توزیع این کالای کمیاب است.
***
کشف قیمت بنزین سوپر در محدوده ۷۰ هزار تومان (به علاوه مالیات)، سیگنال مهمی از “واقعیسازی قیمت حاملهای انرژی” در بخش غیر یارانهای است. این اقدام دو پیامد مهم دارد: اول، فشار تقاضا را از روی بنزین معمولی دولتی برمیدارد و دهکهای پردرآمد هزینه واقعی سوخت باکیفیت خود را میپردازند. دوم، حاشیه سود واردات را برای بخش خصوصی جذاب کرده و انگیزه برای تأمین پایدار این کالا ایجاد میکند. تعیین قیمت بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضا در بورس انرژی، شفافترین روش برای حذف قیمتگذاری دستوری و جلوگیری از قاچاق معکوس سوختهای باارزش است.