نخستین رویداد ملی ایدههای نوآورانه زنجیره ارزش مس با مشارکت گسترده نخبگان و ثبت بیش از ۶۰۰ طرح تخصصی از سراسر کشور به کار خود پایان داد. در این ماراتن علمی که با حضور ۴۰ شرکت دانشبنیان منتخب همراه بود، ایدهها طی ۳ مرحله دقیق غربالگری شدند و در نهایت ۱۰ طرح برتر تندیس نوآوری را دریافت کردند. تمرکز اصلی این رویداد بر اتصال صنعت به دانشگاه، هوشمندسازی معادن و تکمیل زنجیره ارزش از طریق راهکارهای تجاریسازی شده بود.
تقویم اجرایی و استقبال فراتر از انتظار جامعه علمی
فرآیند اجرایی این رویداد ملی بر اساس راهبردهای کلان شرکت ملی صنایع مس ایران و با هدف تزریق نوآوری به شریانهای صنعتی، از تابستان سال جاری کلید خورد. با توجه به سیاستهای مدیریت ارشد سازمان مبنی بر لزوم دانشبنیان شدن فعالیتها، مقرر گردید که زمان برگزاری رویداد با هفته پژوهش و روز ملی صنعت مس در روزهای ۲۲ و ۲۳ آذرماه همزمان شود. فراخوان عمومی و رونمایی از پوستر رویداد در مهرماه انجام پذیرفت و درگاه اینترنتی دبیرخانه از ۲۶ مهر تا ۲۶ آبانماه میزبان ثبت ایدهها بود. استقبال جامعه دانشگاهی و صنعتی کشور به حدی گسترده بود که مهلت ارسال آثار تا تاریخ ۶ آذرماه تمدید شد تا تمامی ظرفیتهای موجود شناسایی شوند.
غربالگری اولیه ایدهها در ۹ محور تخصصی
دبیرخانه رویداد در مجموع موفق به جذب حدود ۶۰۰ ایده از نقاط مختلف جغرافیایی کشور شد که نشاندهنده پتانسیل بالای نوآوری در این صنعت است. فرآیند ارزیابی این حجم از ایدهها در مرحله نخست با رویکرد غربالگری و تطبیق با اهداف کلان صنعت مس آغاز شد. داوران این مرحله که تسلط کاملی بر زنجیره ارزش و خطوط تولید داشتند، ایدههای غیرمرتبط را حذف کردند. طرحهای تأیید شده در این فاز، در ۹ گروه تخصصی شامل: «معدن، فرآوری، هیدرومتالورژی، پیرومتالورژی، محیط زیست، مهندسی هوشمندسازی، بازرگانی و فروش و منابع انسانی» دستهبندی شدند تا برای ارزیابیهای فنی آماده شوند.
داوری تخصصی با حضور ۷۰ خبره صنعت و دانشگاه
مرحله دوم ارزیابیها با دقت و سختگیری بیشتری و با مشارکت یک شبکه گسترده از داوران حرفهای انجام شد. برای این منظور، ۷۰ داور متشکل از اساتید برجسته دانشگاهی و متخصصان خبره صنعت مس در قالب ۹ تیم تخصصی سازماندهی شدند. ترکیب این تیمها شامل داوران بخش بهرهبرداری، کارشناسان تحقیق و توسعه و اساتید مسلط به زنجیره ارزش بود تا ایدهها از تمامی زوایای علمی و عملیاتی چکشکاری شوند. این ساختار ترکیبی داوری تضمین کرد که خروجیهای این مرحله، نه تنها از نظر تئوریک قوی باشند، بلکه قابلیت اجرا در محیط واقعی معدن و کارخانه را نیز داشته باشند.
فیلتر نهایی تجاریسازی و معرفی ۱۰ ایده برتر
ایدههایی که موفق به عبور از سد داوریهای فنی شدند، به مرحله سوم و نهایی راه یافتند که تمرکز آن بر قابلیت «تجاریسازی و توسعه فناوری» بود. در این مرحله، پتانسیل اقتصادی طرحها و قابلیت تبدیل آنها به محصول یا خدمت قابل فروش سنجیده شد. در نهایت، ۱۰ ایده یا محصول نهایی توانستند تمامی شاخصهای سختگیرانه را کسب کنند و به مرحله داوری حضوری برسند. صاحبان این ۱۰ طرح برتر در مراسم اختتامیه که با حضور استاندار کرمان و مدیران ارشد صنعتی در دانشگاه ولیعصر (عج) رفسنجان برگزار شد، تندیس زرین نوآوری و جوایز ویژه این رویداد ملی را دریافت کردند.
نمایشگاه توانمندیهای ۴۰ شرکت دانشبنیان منتخب
همزمان با برگزاری پنلهای ارائه ایده، نمایشگاه ملی نوآوری و فناوری صنعت مس نیز به عنوان بخش جانبی اما بسیار حائز اهمیت برپا شد. برای حضور در این نمایشگاه، ۱۱۵ شرکت فناور و دانشبنیان درخواست خود را ارسال کرده بودند که پس از بررسیهای فنی، تنها ۴۰ شرکت برتر جواز حضور دریافت کردند. این شرکتها محصولات و خدمات نوین خود را که مستقیماً در زنجیره ارزش مس کاربرد دارد، در معرض دید بازدیدکنندگان قرار دادند. استقبال کمنظیر متخصصان از این نمایشگاه نشان داد که عطش بازار برای راهکارهای بومی و فناورانه بسیار بالا است.
برگزاری پنلهای تخصصی و ترسیم نقشه راه آینده
روز دوم این رویداد به برگزاری نشستهای تخصصی با رویکرد انتقال تجربه و بررسی چالشها اختصاص داشت. در این راستا ۳ پنل تخصصی با عناوین راهبردی «توسعه فناوری در زنجیره ارزش مس»، «هوشمندسازی صنعت مس و تحول دیجیتال» و «نیازهای فناورانه شرکت ملی صنایع مس ایران» برگزار گردید. هدف نهایی از برگزاری این رویداد دو روزه، ایجاد یک اکوسیستم پایدار برای تعامل مداوم میان صاحبان ایده، دانشگاهیان و صنعتگران بود تا چشمانداز صنعت مس کشور به سمت نوآوری و خلق ارزش افزوده بیشتر تغییر جهت دهد.
***
برگزاری رویدادی با جذب ۶۰۰ ایده نوآورانه در صنعت مادر تخصصی مس، سیگنال مثبتی از گذار این صنعت از «منبعمحوری» به «دانشمحوری» است. تمرکز بر هوشمندسازی و تکمیل زنجیره ارزش در ۹ محور عملیاتی، نشان میدهد که استراتژیستهای شرکت ملی مس به دنبال کاهش هزینههای سربار تولید و افزایش بهرهوری از طریق تکنولوژی هستند. شناسایی و غربالگری این ایدهها میتواند در میانمدت منجر به بومیسازی قطعات، کاهش وابستگی ارزی و خلق جریانهای درآمدی جدید شود. اتصال ۴۰ شرکت دانشبنیان به بدنه اجرایی صنعت مس، محرک قدرتمندی برای اقتصاد دیجیتال در بخش معدن خواهد بود.