شرکت پالایش نفت تهران (شتران) با تغییر استراتژی به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر، موفق شد در نیمه نخست سال جاری رشد ۴۶ درصدی در درآمدهای عملیاتی و جهش چشمگیر ۱۶۵ درصدی در سود هر سهم را ثبت کند. این شرکت همچنین در دو ماهه آغازین نیمه دوم سال، علیرغم انجام تعمیرات اساسی، توانست با فروش ۶۱۴۹۷۴ میلیارد ریالی، حدود ۲۹ درصد از بودجه پیشبینی شده برای این نیمه را محقق سازد. تمرکز بر فروش نفتگاز و بنزین با کیفیت، درآمد تجمیعی هشت ماهه شتران را با ۳۹ درصد افزایش به رقم ۲۷۷۵۶۴۸ میلیارد ریال رسانده است.
عملکرد درخشان شتران در نیمه نخست سال
شرکت پالایش نفت تهران که با نماد “شتران” در بازار سرمایه شناخته میشود، در بازه زمانی شش ماهه نخست سال جاری عملکردی قابل توجه از خود به نمایش گذاشت. این مجموعه پالایشی با فروش مجموع ۷۰۷۴۵۵۰ مترمکعب از انواع فرآوردههای پالایشی، موفق شد درآمدی معادل ۲۱۵۹۷۴۱ میلیارد ریال را شناسایی کند. مقایسه این ارقام با دوره مشابه در سال گذشته نشاندهنده رشدی معادل ۴۶ درصد در درآمدهای عملیاتی شرکت است. این حجم از فروش که حاصل فعالیت در هر دو بازار داخلی و صادراتی بوده است، شامل عرضه ۷۰۷۴۴۷۳ مترمکعب محصول به ارزش ۲۱۵۹۷۲۷ میلیارد ریال در رینگ داخلی و صادرات ۷۷ مترمکعب فرآورده به ارزش ۱۴۴۷۵ میلیون ریال در بازارهای بینالمللی میشود که نشاندهنده تمرکز اصلی شرکت بر تأمین نیازهای داخلی انرژی است.
ترکیب تولید و سبد فروش محصولات کلیدی
بررسی دقیقتر جزئیات تولید نشان میدهد که شتران در نیمه اول سال، حجمی معادل ۷۰۸۰۷۸۸ مترمکعب محصول تولید کرده که بخش اعظم آن یعنی ۷۰۷۴۵۵۰ مترمکعب به فروش رسیده است. در سبد محصولات این شرکت، “نفتگاز نهایی” به عنوان محصول استراتژیک، بیشترین سهم را در بازار داخلی داشته است. شتران با عرضه ۲۷۳۸۷۲۸ مترمکعب نفتگاز نهایی با نرخ ۳۵۸ میلیون ریال، درآمدی بالغ بر ۹۸۱۰۲۸۴ میلیارد ریال کسب کرد. پس از آن، “بنزین موتور” به عنوان دومین محصول پرفروش قرار دارد که با حجم فروش ۱۲۸۷۱۹۸ مترمکعب و نرخ ۳۰۵ میلیون ریال، درآمدی معادل ۳۹۲۸۳۸ میلیارد ریال را برای این پالایشگاه به ارمغان آورده است. این آمار نشاندهنده نقش حیاتی این دو محصول در جریان نقدینگی شرکت است.
جهش درآمدی در محصولات ویژه و فرعی
نکته قابل توجه در گزارش عملکرد شتران، رشدهای خیرهکننده در بخشهای مختلف سبد محصول است. درآمد حاصل از فروش نفتگاز نهایی نسبت به دوره مشابه سال قبل ۴۵ درصد و درآمد حاصل از فروش انواع بنزین موتور ۶۰ درصد افزایش یافته است. اما رکوردهای رشد به همینجا ختم نمیشود؛ فروش محصول “وکیوم باتوم” در این دوره زمانی با رشد ۸۹ درصدی همراه بوده و فروش “گوگرد” نیز رشدی خارقالعاده معادل ۵۲۶ درصد را تجربه کرده است. این اعداد بیانگر تقاضای بالا و بازاریابی موفق شرکت در فروش محصولات جانبی است که درصد قابل توجهی از رشد درآمدی را پوشش میدهد.
سودآوری خالص و بازدهی سهام
فراتر از درآمدهای عملیاتی مستقیم، شتران در بخشهای دیگر نیز موفق عمل کرده است. در نیمه نخست امسال، مبلغ ۱۲۵۶۶ میلیارد ریال درآمد از محل سایر فعالیتهای مرتبط با تولید حاصل شد. همچنین در بخش فعالیتهای غیرعملیاتی، این شرکت درآمدی معادل ۲۳۰۶۴ میلیارد ریال کسب کرد که رشدی ۹۳ درصدی را نشان میدهد. مجموع این فعالیتها منجر به ثبت سود خالص ۲۲۷۶۳۳ میلیارد ریالی در پایان دوره شش ماهه شد. این میزان سود خالص باعث شد تا شتران برای هر سهم مبلغ ۴۲۴ ریال سود شناسایی کند که نسبت به دوره مشابه سال قبل، رشدی ۱۶۵ درصدی را نشان میدهد؛ رقمی که برای سهامداران این شرکت بسیار حائز اهمیت است.
عملکرد مهر و آبان و مدیریت تعمیرات اساسی
با ورود به نیمه دوم سال، شتران برنامهریزی دقیقی برای دستیابی به اهداف بودجهای خود انجام داد. طبق برآوردها، این شرکت هدف فروش ۲۱۰۹۹۵۹ میلیارد ریالی را برای نیمه دوم سال ترسیم کرده است. گزارشها حاکی از آن است که در دو ماهه نخست پاییز (مهر و آبان)، با وجود انجام کامل تعمیرات اساسی برنامهریزی شده در آبان ماه که معمولاً منجر به کاهش تولید میشود، شرکت توانست عملکرد قابل قبولی داشته باشد. شتران در مهر ماه ۳۴۶۶۳۲ میلیارد ریال و در آبان ماه ۲۶۸۳۴۲ میلیارد ریال درآمد کسب کرد. مجموع این دو رقم به ۶۱۴۹۷۴ میلیارد ریال میرسد که نشاندهنده تحقق ۲۹ درصدی از کل بودجه برآوردی برای شش ماهه دوم سال است.
جزئیات فروش پاییزی و محصولات برتر
در آنالیز فروش دو ماهه مهر و آبان، محصول “نفتگاز با گوگرد کمتر یا مساوی 10PPM” پیشتاز درآمدزایی بوده است. این محصول در مهر ماه ۱۱۶۰۲۲ میلیارد ریال و در آبان ماه ۱۰۸۱۱۹ میلیارد ریال درآمد ایجاد کرد. در رتبه دوم، “بنزین معمولی با اکتان ۸۷” قرار دارد که فروش آن در مهر ماه ۶۴۴۵۳ میلیارد ریال و در آبان ماه ۶۱۴۲۷ میلیارد ریال بوده است. سومین محصول استراتژیک در این بازه زمانی، “نفت کوره با ویسکوزیته 380CST” بود که در ماه مهر ۵۲۶۸۶ میلیارد ریال و در ماه آبان ۲۶۱۱۱ میلیارد ریال برای شرکت نقدینگی ایجاد کرد. ثبات در فروش این محصولات کلیدی، ستون فقرات درآمدی شتران را تشکیل میدهد.
استراتژی کیفیسازی و رشد ۱۲۰ درصدی سود ناخالص
نگاهی به عملکرد تجمیعی هشت ماهه نشان میدهد که درآمد شرکت به رقم ۲۷۷۵۶۴۸ میلیارد ریال رسیده که رشدی ۳۹ درصدی نسبت به دوره مشابه سال ۱۴۰۳ دارد. این درآمد حاصل فروش ۹۰۳۱۴۶۷ مترمکعب محصول بوده است. نکته تحلیلی مهم این است که در سال گذشته حجم فروش فیزیکی بیشتر بوده اما درآمد کمتری ایجاد شده بود. این امر نشاندهنده موفقیت استراتژی شتران در “جایگزینی محصولات” است. شرکت با حرکت به سمت تولید و فروش محصولات با ارزش افزوده بالاتر مانند نفتگاز و نفتکوره کمگوگرد، کیفیت سودآوری را ارتقا داده است. پیشبینی میشود با ادامه این روند و بهبود کیفیت محصولات، شتران ضمن محقق کردن کامل بودجه نیمه دوم، بتواند درآمد عملیاتی خود را به ۴۲۶۹۷۰۱ میلیارد ریال رسانده و سود ناخالص ۵۲۱۴۰۸ میلیارد ریالی را ثبت کند. این دستاورد میتواند پس از دو سال، مجدداً حاشیه سود ۱۲ درصدی را برای این پالایشگاه احیا کرده و رشدی ۱۲۰ درصدی در سود ناخالص نسبت به سنوات قبل رقم بزند.
***
شرکت پالایش نفت تهران با تغییر هوشمندانه در ترکیب سبد محصولات خود و تمرکز بر فرآوردههای با حاشیه سود بالاتر، توانسته است بر چالشهای ناشی از نوسانات حجم تولید غلبه کند. رشد ۱۶۵ درصدی سود هر سهم در نیمه اول و تحقق ۲۹ درصدی بودجه نیمه دوم تنها در دو ماه (آن هم با وجود اورهال)، نشاندهنده تابآوری عملیاتی و مدیریت کارآمد هزینه در این بنگاه اقتصادی است. دادههای موجود حکایت از آن دارد که شتران در مسیر احیای حاشیه سود دو رقمی قرار گرفته و با حفظ ثبات در بازارهای صادراتی و داخلی، پتانسیل بالایی برای پوشش کامل و حتی فراتر از بودجه پیشبینی شده در پایان سال مالی خواهد داشت.