رئیس سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) از جهش ۳۰۰ درصدی در نرخ اسقاط و جایگزینی خودروهای فرسوده خبر داد. طبق اعلام معاون وزیر صمت، فرآیند تحویل تاکسیهای دوگانهسوز در کلانشهرها از هفته آینده با حضور وزیر آغاز میشود. همچنین وی ضمن تشریح دلایل قانونی افزایش قیمت خودروها (میانگین کمتر از ۴۰ درصد)، از کاهش تعهدات معوق خودروسازان به ۵۰ هزار دستگاه و عرضه محصولات جدید در بهار ۱۴۰۵ خبر داد.
جهش ۳۰۰ درصدی در نوسازی ناوگان فرسوده
فرشاد مقیمی، معاون وزیر صمت و رئیس هیئت عامل ایدرو، در جدیدترین گزارش عملکردی خود از شتاب گرفتن فرآیند جایگزینی خودروهای فرسوده خبر داد. طبق آمارهای ارائه شده، نرخ جایگزینی خودروهای قدیمی نسبت به سال گذشته رشدی ۳۰۰ درصدی را تجربه کرده است که نشاندهنده عزم جدی دولت برای کاهش آلایندگی و مصرف سوخت است. این مقام مسئول اعلام کرد که طرح کلیدی تحویل تاکسیهای دوگانهسوز در کلانشهرها وارد فاز اجرایی شده و از هفته آینده رسماً عملیاتی خواهد شد.
آغاز تحویل نمادین و نهاییشدن تسهیلات بانکی
در فاز نخست این طرح ملی، فرآیند اداری و مالی برای ۸۰۰ متقاضی نوسازی ناوگان تکمیل شده است. مقیمی تصریح کرد که این افراد موفق به نهایی کردن پرونده تسهیلات خود شدهاند. همچنین به مناسبت چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، در مراسمی نمادین تعداد ۴۷ دستگاه تاکسی دوگانهسوز جدید تحویل رانندگان خواهد شد. این مراسم با حضور وزیر صنعت، معدن و تجارت برگزار میشود تا حمایت عالیترین مقام وزارتخانه از نوسازی حملونقل عمومی مورد تأکید قرار گیرد.
مکانیزم قانونی متناسبسازی قیمت خودرو
معاون وزیر صمت در بخش دیگری از صحبتهای خود به موضوع حساس قیمتگذاری خودرو پرداخت. وی افزایش اخیر قیمتها را در چارچوب «متناسبسازی قانونی» توصیف کرد و گفت که این تغییرات با مجوز سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان صورت گرفته است. مبنای محاسبات، تغییرات نرخ ارز، افزایش هزینه مواد اولیه بورسی و سایر مؤلفههای تولید بوده است. به گفته مقیمی، اگرچه درصد افزایش برای مدلهای مختلف متفاوت است، اما میانگین وزنی رشد قیمتها در مجموع کمتر از ۴۰ درصد برآورد میشود.
وضعیت تعهدات معوق و محصولات آینده
رئیس ایدرو با اشاره به بهبود وضعیت تحویل خودرو، از کاهش حجم تعهدات معوق خودروسازان خبر داد. در حال حاضر مجموع تعهدات عقبافتاده خودروسازان به حدود ۵۰ هزار دستگاه رسیده است که تلاشی جدی برای صفر کردن این عدد تا پیش از پایان سال جاری در جریان است. وی همچنین درباره آینده بازار گفت: تا پایان سال ۱۴۰۴ خودروی جدیدی رونمایی نخواهد شد، اما متقاضیان میتوانند در سه ماهه نخست سال ۱۴۰۵ منتظر معرفی و عرضه محصولات جدید داخلی باشند.
پیگیری شکایات و نظارت بر تحویل
فرشاد مقیمی در پاسخ به نگرانیها درباره تأخیر برخی خودروسازان، موضعی سختگیرانه اتخاذ کرد. وی تأکید کرد که وزارت صمت آماده دریافت گزارشهای مستند مردمی است و هرگونه اهمال در تحویل خودروها با حساسیت ویژه بررسی خواهد شد. این نظارتها با هدف جلوگیری از انباشت دوباره تعهدات و حفظ حقوق مصرفکنندگان انجام میشود تا بازار خودرو در ماههای پایانی سال با آرامش بیشتری همراه باشد.
***
تسریع در تحویل تاکسیهای دوگانهسوز، یک سیاست برد-برد اقتصادی است. از یک سو، با جایگزینی ناوگان فرسوده (که مصرف سوخت بالایی دارند) با خودروهای پایه گازسوز، فشار تقاضا بر بنزین کاهش مییابد و یارانه پنهان انرژی به نفع دولت مدیریت میشود. از سوی دیگر، رانندگان تاکسی با کاهش هزینههای جاری سوخت و تعمیرات، حاشیه سود خالص خود را افزایش میدهند. در سطح کلان، کاهش تعهدات معوق خودروسازان به ۵۰ هزار دستگاه سیگنال مثبتی از بهبود زنجیره تأمین است، اما موکول شدن عرضه محصولات جدید به سال ۱۴۰۵ نشان میدهد که صنعت خودرو همچنان با چالشهای سرمایهگذاری در تحقیق و توسعه (R&D) دست و پنجه نرم میکند.