سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در تماس تلفنی با همتای انگلیسی خود، ایوِت کوپر، به شدت از رویکرد منفی و جانبدارانه لندن در قبال جنگ انتقاد کرد. او با اشاره به شهادت بیش از 170 دانشآموز، اقدامات تهران را دفاعی و مبتنی بر ماده 51 منشور ملل متحد دانست. عراقچی همچنین عدم محکومیت حمله به تأسیسات پارس جنوبی از سوی انگلیس را نکوهش کرد. وی درباره هرگونه کمک به متجاوزان هشدار داد و آن را عامل پیچیدهتر شدن شرایط منطقه خواند.
انتقاد از رویکرد منفی و جانبدارانه لندن
سید عباس عراقچی در گفتگوی تلفنی با ایوِت کوپر، وزیر خارجه انگلیس، رویکرد این کشور را مورد انتقاد جدی قرار داد. او موضع انگلیس و برخی دیگر از کشورهای اروپایی را در قبال تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی، منفی و جانبدارانه توصیف کرد. وزیر امور خارجه ایران این رویکرد را نادیده گرفتن یک تجاوز آشکار و نقض صریح حقوق بینالملل دانست. این گفتگو بر ابعاد و پیامدهای جنگ تحمیلی و شرایط جاری در منطقه متمرکز بود.
روایت ایران از تجاوز در میانه دیپلماسی
وزیر امور خارجه کشورمان تصریح کرد که ایران برای دومین بار در میانه تلاشهای دیپلماتیک، هدف تجاوز نظامی قرار گرفته است. عراقچی تأکید کرد: «آمریکا و رژیم اسرائیل، برخلاف تمامی اصول و قواعد بینالمللی، به کشور ما حمله کردند.» او به شهادت رهبر، برخی مقامات ارشد و شمار زیادی از مردم بیگناه اشاره کرد. در این میان، شهادت ناجوانمردانه بیش از 170 دانشآموز یک مدرسه ابتدایی به عنوان نمونهای از این جنایات ذکر شد.
تأکید بر حق دفاع مشروع ذیل منشور ملل متحد
عراقچی با استناد به ماده 51 منشور ملل متحد، بر حق ذاتی ایران برای دفاع مشروع تأکید ورزید. او تشریح کرد که اقدامات دفاعی ایران در مقابله با تجاوز صورت گرفته کاملاً قانونی و مبتنی بر موازین بینالمللی است. وی اظهار داشت: «ما به حاکمیت کشورهای همسایه احترام گذاشته و قصدی برای حمله به آنها نداشتهایم.» این موضعگیری، پاسخ ایران را در چارچوب حقوقی و دفاعی تعریف میکند.
مسئولیت بینالمللی همسایگان در جلوگیری از حمله
وزیر خارجه ایران به موضوع پایگاههای نظامی آمریکا در برخی کشورهای همسایه پرداخت. او با ابراز تأسف گفت که از این پایگاهها برای حمله به ایران استفاده میشود. عراقچی افزود این کشورها به مسئولیت بینالمللی خود عمل نکردهاند. آنها باید از استفاده از سرزمینشان برای حملات علیه ایران جلوگیری میکردند. این بخش از گفتگو بر مسئولیت کشورهای میزبان پایگاههای خارجی تأکید دارد.
محکومیت حمله به تأسیسات پارس جنوبی
یکی دیگر از محورهای انتقادی عراقچی، حمله به تأسیسات استراتژیک پارس جنوبی بود. او ضمن محکومیت شدید این اقدام خطرناک و ماجراجویانه، از سکوت لندن انتقاد کرد. وی موضع انگلیس و برخی دیگر از کشورها در محکومیت اقدام واکنشی ایران را نیز به شدت زیر سؤال برد. این استاندارد دوگانه در محکومیتها، از نکات اصلی مورد اعتراض ایران بود.
هشدار درباره هرگونه کمک به متجاوزان
در پایان، سید عباس عراقچی هشداری جدی در خصوص هرگونه مساعدت و کمک به متجاوزان در اقدام غیرقانونی علیه ایران صادر کرد. وزیر امور خارجه ایران افزود: «اینگونه اقدامات موجب تشدید اوضاع و پیچیدهتر شدن شرایط خواهد شد.» این هشدار پیامی روشن به کشورهایی است که ممکن است در این درگیری از طرف مقابل حمایت کنند.
***
تماس دیپلماتیک میان ایران و انگلیس، شکاف عمیق در تفسیر حقوق بینالملل و مفهوم دفاع مشروع را آشکار میسازد. استناد ایران به ماده 51 منشور ملل متحد، تلاشی برای چارچوببندی حقوقی اقدامات نظامی خود به عنوان یک واکنش ضروری و نه یک حرکت تهاجمی است. انتقاد از عدم محکومیت حمله به تأسیسات پارس جنوبی، بُعد اقتصادی منازعه و آسیبپذیری زیرساختهای انرژی را به کانون توجه میآورد. این اقدام نشان میدهد که امنیت انرژی میتواند به عنوان یک اهرم فشار در تنشهای منطقهای مورد استفاده قرار گیرد. هشدار نهایی ایران به کشورهای ثالث، تلاشی برای جلوگیری از گسترش دامنه درگیری و حفظ ثبات منطقهای از طریق انزوای دیپلماتیک متجاوزان است.