بانک مسکن در عملکرد هشتماهه سال ۱۴۰۴، با تزریق بیش از ۲۶۱ هزار میلیارد ریال نقدینگی به بازار املاک، زمینه خانهدار شدن ۴۰ هزار و ۶۲۱ نفر را فراهم کرد. این آمار بیانگر رشد ۳۳ درصدی در تعداد فقرات و افزایش ۵۹ درصدی در حجم ریالی تسهیلات نسبت به دوره مشابه قبل است. همچنین بخش تعمیرات مسکن با ثبت جهش ۱۴۱ درصدی در مبلغ پرداختی، رکوردی جدید در بازسازی بافتهای مسکونی را نشان میدهد.
تزریق نقدینگی هدفمند برای تحریک تقاضای مصرفی
بانک مسکن در بازه زمانی ابتدای سال ۱۴۰۴ تا پایان آبانماه، استراتژی خود را بر تقویت قدرت خرید متقاضیان واقعی متمرکز کرد. آمارهای رسمی نشان میدهد که این بانک با پرداخت ۲۶۱ هزار و ۳۲۱ میلیارد ریال تسهیلات خرید، جریان نقدینگی مؤثری را به بخش مسکن وارد کرده است. این حجم از تأمین مالی موجب شد تا ۴۰ هزار و ۶۲۱ خانوار بتوانند فرآیند خرید ملک خود را نهایی کنند و صاحب سرپناه شوند.
رشد شاخصهای عملکردی نسبت به سال گذشته
مقایسه دادههای عملکردی سال جاری با مدت مشابه در سال قبل، حکایت از شتاب گرفتن روند تسهیلاتدهی دارد. شبکه بانکی مسکن موفق شد در بخش تعداد تسهیلات خرید، رشدی معادل ۳۳ درصد را ثبت کند. نکته حائز اهمیتتر، افزایش ۵۹ درصدی در ارزش ریالی این تسهیلات است که نشاندهنده تلاش بانک برای همگامسازی سقف وامها با تورم موجود در بازار املاک و پوشش بخش بیشتری از هزینههای خرید خانه است.
جهش معنادار در بازسازی و تعمیر املاک مسکونی
بخش دیگری از گزارش عملکرد، به رشد چشمگیر تمایل شهروندان برای بازسازی واحدهای مسکونی اشاره دارد. بانک مسکن طی هشت ماه، تعداد ۳۶ هزار و ۴۹۳ فقره تسهیلات تعمیرات به ارزش ۷۴ هزار و ۴۰۹ میلیارد ریال به متقاضیان پرداخت کرد. تحلیل این ارقام نشان میدهد که تسهیلات جعاله از نظر تعداد ۷۰ درصد و از نظر مبلغ پرداختی، رشدی خیرهکننده معادل ۱۴۱ درصد را تجربه کرده است که سیگنالی از تغییر رویکرد مالکان به سمت نوسازی است.
جزئیات سقفهای جدید تسهیلات انفرادی از محل اوراق
سیاستگذار پولی سقفهای ریالی متنوعی را بر اساس موقعیت جغرافیایی ملک برای سال ۱۴۰۴ تعیین کرده است. متقاضیان تهرانی میتوانند برای خرید ملک تا سقف ۵ میلیارد ریال از محل اوراق گواهی حقتقدم استفاده کنند. این مبلغ برای مراکز استانها و شهرهای با جمعیت بیش از ۲۰۰ هزار نفر معادل ۴ میلیارد ریال تعیین شده است. همچنین ساکنان سایر مناطق شهری کشور امکان دریافت تسهیلات تا سقف ۳ میلیارد ریال را خواهند داشت.
ظرفیتسازی برای زوجین و بستگان درجه یک
بانک مسکن برای تقویت بنیان خانواده و افزایش قدرت خرید جمعی، طرح پرداخت تسهیلات ترکیبی را اجرایی میکند. در این طرح، زوجین و همچنین بستگان نزدیک شامل «پدر و فرزند»، «مادر و فرزند»، «خواهر و برادر»، «خواهر و خواهر» و «برادر و برادر» میتوانند تا دو برابر سقف انفرادی وام دریافت کنند. بر این اساس، سقف تسهیلات در تهران به ۱۰ میلیارد ریال، در شهرهای بزرگ به ۸ میلیارد ریال و در سایر شهرها به ۶ میلیارد ریال افزایش مییابد.
تسهیلات مکمل جعاله برای پوشش هزینههای جانبی
متقاضیان در کنار تسهیلات خرید، امکان دریافت وام جعاله تعمیر مسکن را نیز دارند. سقف این تسهیلات مبلغ ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون ریال تعیین شده است. نکته مهم در پرداخت این وام، شرط همزمانی آن است؛ بدین معنا که متقاضیان صرفاً در زمان دریافت تسهیلات خرید مسکن میتوانند پرونده تسهیلات جعاله را نیز تشکیل دهند و از این منبع مالی برای پوشش بخشی از هزینههای تعمیرات یا خرید استفاده کنند.
***
رشد ۵۹ درصدی حجم ریالی تسهیلات خرید مسکن، اگرچه نشاندهنده تلاش سیستم بانکی برای پر کردن شکاف تورمی است، اما همچنان فاصله معناداری با میانگین قیمت مسکن در کلانشهرها دارد. با این حال، جهش ۱۴۱ درصدی در مبلغ وامهای تعمیرات، گزاره مهمی را آشکار میکند: خانوارها به دلیل هزینه بالای جابجایی و خرید ملک جدید، استراتژی «بهسازی دارایی موجود» را جایگزین «خرید ملک جدید» کردهاند. تداوم این روند میتواند موجب رونق صنایع پاییندستی دکوراسیون و مصالح ساختمانی خُرد شود، اما برای خروج کامل بازار مسکن از رکود، نیاز به ابزارهای مالی قدرتمندتری احساس میشود.
