ارزش کل دادوستدهای بورس انرژی ایران در هفته سوم بهمنماه به رقمی بالغ بر ۱۰۵۶۲۵ میلیارد ریال رسید. این بازار با وجود کاهش ۲۳ درصدی ارزش معاملات نسبت به هفته پیشین که ناشی از تعطیلات رسمی بود، شاهد جهش چشمگیر در بخش صادرات بود. رینگ بینالملل با ثبت ارزش ۷۱۸۱۶ میلیارد ریال و نقشآفرینی شرکت نفت ستاره خلیج فارس، سهم اصلی را در حفظ نقدینگی بازار ایفا کرد.
کارنامه هفتگی بازار و دلایل نوسان ارزش معاملات
معاملهگران در بازار فیزیکی و سایر تابلوهای بورس انرژی ایران طی هفته منتهی به ۲۱ بهمنماه، مجموع ارزش معاملاتی برابر با ۱۰۵۶۲۵ میلیارد ریال را رقم زدند. بررسی روند دادوستدها نشان میدهد که ارزش هفتگی بازار در مقایسه با هفته ماقبل، افتی معادل ۲۳ درصد را تجربه کرده است. تحلیلگران بازار، کاهش یک روز معاملاتی به علت تعطیلی رسمی و همچنین کاهش حجم خرید در رینگ داخلی را از عوامل اصلی این تغییر مسیر میدانند. با این وجود، جریان نقدینگی در سمت عرضه و تقاضای محصولات صادراتی تقویت شد و بخش عمدهای از ارزش بازار در این بازه زمانی به فروشهای ارزی اختصاص یافت.
جهش فروش صادراتی با معامله ۱۰۷ هزار تن محصول
رینگ بینالملل بازار فیزیکی در هفته سوم بهمنماه، عملکردی درخشان از خود به نمایش گذاشت و میزبان دادوستد ۱۰۷۰۵۰ تن انواع فرآوردههای هیدروکربوری بود. خریداران خارجی در زیرگروههای نفت، گاز و سایر حاملهای انرژی مشارکت فعالی داشتند و این استقبال منجر به ثبت ارزشی معادل ۷۱۸۱۶ میلیارد ریال در تابلوی صادراتی شد. برخلاف روند نزولی رینگ داخلی، حجم و ارزش معاملات در بخش بینالملل رشد قابلتوجهی داشت و کفه ترازو را به نفع صادرکنندگان تغییر داد.
رقابت قیمتی خریداران برای محصولات نفت ستاره خلیج فارس
شرکت نفت ستاره خلیج فارس به عنوان یکی از بزرگترین بازیگران بازار، در این هفته نقش محوری در رونق رینگ بینالملل ایفا کرد. این پالایشگاه ۳۵۰۰۰ تن نفتای کامل صادراتی را با قیمت پایه منفی ۳۴ پریمیوم دلار به ازای هر تن روی تابلو برد. تقاضای بالا برای این محصول استراتژیک باعث شکلگیری رقابت شد و در نهایت میانگین قیمت فروش به منفی ۳۰.۲۷ پریمیوم دلار رسید. این دادوستد موفق، ارزشی معادل ۲۴۴۱۴ میلیارد ریال را ثبت کرد و عنوان برترین معامله هفته را به خود اختصاص داد. علاوه بر این، شرکت مذکور ۳۰۰۰۰ تن گاز مایع را با قیمت پایه صفر پریمیوم عرضه کرد که فروش آن نیز درآمدی بالغ بر ۲۱۸۳۲ میلیارد ریال ایجاد نمود.
جزئیات عملکرد رینگ داخلی و برترین عرضهکنندگان
فعالان بازار در رینگ داخلی بورس انرژی ایران طی بازه زمانی ۱۸ تا ۲۱ بهمنماه، اقدام به معامله ۳۲۷۳۳ تن انواع فرآورده کردند. ارزش ریالی این دادوستدها در مجموع به رقم ۱۸۴۶۰ میلیارد ریال رسید. در میان عرضهکنندگان داخلی، شرکت پتروشیمی ایلام با عرضه ۴ سبد پایه شامل ۴۸۰۰ تن محصول، عملکردی متمایز داشت. تمامی محمولههای این پتروشیمی با قیمت پایه معامله شدند و ارزش فروشی برابر با ۲۸۶۴ میلیارد ریال را برای این شرکت ثبت کردند تا پتروشیمی ایلام از نظر حجم و ارزش، در صدر فروشندگان رینگ داخلی قرار گیرد.
مشارکت سایر پالایشگاهها در تأمین نیاز داخلی
علاوه بر پتروشیمی ایلام، سایر مجتمعهای پالایشی نیز حضوری فعال در تأمین خوراک صنایع پاییندستی داشتند. شرکت پالایش نفت اصفهان موفق به فروش ۳۰۰۰ تن آیزوریسایکل شد و شرکت پالایش نفت آبادان نیز ۳۰۰۰ تن محصول سیاو را به خریداران تحویل داد. همچنین شرکت پالایش نفت بندرعباس معامله ۲۰۰۰ تن آیزوریسایکل را در کارنامه هفتگی خود ثبت کرد. این معاملات نشاندهنده تداوم جریان تأمین مواد اولیه در رینگ داخلی، علیرغم کاهش نسبی ارزش کل معاملات است.
گردش مالی ۸ هزار میلیارد ریالی در بازار برق
تابلوی برق بورس انرژی ایران نیز در هفته منتهی به سهشنبه ۲۱ بهمن، شاهد جابهجایی حجم عظیمی از انرژی الکتریکی بود. نیروگاهها و شرکتهای توزیع در تمامی تابلوها اقدام به معامله ۱۳۴۵ میلیون کیلووات ساعت برق کردند. ثبت و نهایی شدن این حجم از معاملات، گردش مالی بازار برق را به رقم ۸۲۸۳ میلیارد ریال رساند که سهم قابلتوجهی در ارزش کل معاملات هفتگی بورس انرژی داشت.
برنامه عرضههای مهم برای شروع هفته جدید
طبق اعلام مدیریت ارتباطات بورس انرژی ایران، تالار معاملات در اولین روز کاری هفته پیشرو (شنبه ۲۵ بهمن)، میزبان عرضههای متنوعی خواهد بود. در رینگ بینالملل، شرکت پالایش نفت آبادان برنامه عرضه سنگین ۷۰۰۰۰ تن نفتای صادراتی را دارد و شرکت شیمی بافت نیز ۳۰۰۰ تن رافینت را عرضه میکند. در رینگ داخلی نیز خریداران میتوانند برای ۲۰۰۰ تن آیزوریسایکل پالایش نفت اصفهان، ۲۰۰۰ تن آیزوفید پالایش نفت تبریز و ۸۸۰ تن اکسیژن مایع شرکت فولاد خوزستان رقابت کنند.
***
بررسی دادههای معاملاتی هفته سوم بهمنماه حاکی از آن است که بورس انرژی ایران با وجود موانع تقویمی و تعطیلات، توانسته است سطح نقدینگی خود را بالای ۱۰۰ هزار میلیارد ریال حفظ کند. نکته کلیدی در این بازه زمانی، تغییر وزن معاملات از مصرف داخلی به سمت مقاصد صادراتی است. ثبت بیش از ۷۱ هزار میلیارد ریال معامله در رینگ بینالملل نشان میدهد که جذابیت فرآوردههای هیدروکربوری ایران، بهویژه محصولات پالایشگاه ستاره خلیج فارس، همچنان برای خریداران خارجی بالاست. این روند میتواند سیگنالی مثبت برای تقویت درآمدهای ارزی و تثبیت جایگاه منطقهای بورس انرژی در هفتههای آتی باشد.
