سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در پیامی قاطع از پکن، بر صلحآمیز بودن کامل فعالیتهای هستهای ایران تأکید و هرگونه انحراف نظامی را رد کرد. وی با اعلام حمایت مشترک روسیه و چین از تداوم مذاکرات تهران و واشینگتن، از آمادگی این دو قدرت برای ایجاد سازوکارهای حمایتی بینالمللی خبر داد. روسیه همچنین با به رسمیت شناختن حق مسلم غنیسازی برای ایران، برای حلوفصل فنی موضوع اورانیوم غنیشده اعلام آمادگی کرد.
رد رسمی ادعاهای تسلیحاتی علیه برنامه هستهای ایران
وزیر امور خارجه روسیه در پایان سفر راهبردی خود به چین، با صراحتی بیسابقه اعلام کرد که طبق گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هیچ مدرکی دال بر انحراف اورانیوم غنیشده ایران به سمت مقاصد نظامی وجود ندارد. لاوروف تأکید کرد که تمامی فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی تحت نظارتهای استاندارد بوده و شبهات مطرحشده در فضای رسانهای بینالمللی با واقعیتهای فنی آژانس انطباق ندارد. این موضعگیری مسکو، تلاشها برای نظامی جلوه دادن پرونده هستهای ایران را در عرصه دیپلماتیک به چالش میکشد.
اتحاد راهبردی روسیه و چین در حمایت از حقوق هستهای تهران
روسیه و چین به عنوان دو عضو دائم شورای امنیت، موضعی واحد در قبال حق غنیسازی ایران اتخاذ کردهاند. لاوروف با تأکید بر اینکه حق استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای و غنیسازی اورانیوم جزء حقوق مسلم و غیرقابلسلب ایران است، بر حمایت قاطع پکن و مسکو از این چارچوب قانونی پافشاری کرد. این همگرایی نشاندهنده شکلگیری یک جبهه متحد شرقی برای مقابله با فشارهای یکجانبه و تضمین توازن قدرت در پروندههای حساس بینالمللی است.
فراخوان مسکو برای احیای مذاکرات ایران و آمریکا
سرگئی لاوروف ضرورت تداوم گفتوگوها میان ایران و ایالات متحده را تنها راهکار خروج از وضعیت فعلی دانست. وی تصریح کرد که مسکو و پکن نه تنها از ادامه این رایزنیها حمایت میکنند، بلکه آمادهاند تا قالبهای جدیدی برای همراهی خارجی و تسهیل این مذاکرات ارائه دهند. این پیشنهاد نشاندهنده تمایل قدرتهای شرق برای ایفای نقش میانجیگر فعال و ایجاد چتر حمایتی بینالمللی جهت به نتیجه رسیدن توافقات دیپلماتیک است.
آمادگی فنی روسیه برای مدیریت ذخایر اورانیوم غنیشده
یکی از محورهای مهم سخنان وزیر خارجه روسیه، اعلام آمادگی مسکو برای ایفای نقش عملیاتی در حل مسئله اورانیوم غنیشده ایران بود. روسیه که پیش از این نیز در توافقات هستهای همکاریهای فنی گستردهای با ایران داشته، بار دیگر تمایل خود را برای مشارکت در مدیریت و حلوفصل موضوعات مرتبط با غنیسازی اعلام کرد. این آمادگی میتواند به عنوان یک کلید فنی برای رفع نگرانیهای طرفهای مقابل و تسهیل مسیر بازگشت به توافقات جامع عمل کند.
تأکید بر راهکار مسالمتآمیز و نفی ابزارهای فشار
لاوروف در جمع خبرنگاران، گفتوگوهای دیپلماتیک را تنها مسیر معتبر برای حل اختلافات برشمرد و از آمادگی کشورش برای ایفای نقش سازنده در این فرآیند خبر داد. وی با رد رویکردهای تقابلی، تأکید کرد که ثبات منطقه در گروی احترام به حقوق بینالملل و پرهیز از اقدامات تحریکآمیز است. از نظر مسکو، صلحآمیز بودن ماهیت برنامه هستهای ایران قطعی است و هرگونه فرآیند اصلاحی باید صرفاً از طریق میز مذاکره و با حضور قدرتهای ذینفع دنبال شود.
***
تأکید روسیه بر صلحآمیز بودن فعالیتهای هستهای ایران و حمایت از غنیسازی، سیگنالی قوی برای کاهش ریسکهای سیاسی در بازار انرژی و حوزههای تجاری منطقه صادر میکند. به رسمیت شناختن حقوق هستهای ایران توسط بلوک شرق، میتواند به تدریج مسیرهای جایگزین برای مبادلات بانکی و سرمایهگذاریهای زیرساختی را هموارتر سازد. آمادگی روسیه برای حل مسائل فنی اورانیوم، از نگاه اقتصادی به معنای تلاش برای جلوگیری از تحریمهای جدید و حفظ ثبات در زنجیره تأمین است. این ثبات دیپلماتیک، در بلندمدت هزینههای بیمه و ترانزیت کالا در منطقه را کاهش داده و اعتماد سرمایهگذاران خارجی به پروژههای مشترک میان اعضای بریکس و سازمان شانگهای را تقویت خواهد کرد.
