شرکت پالایش نفت تهران برای اولین بار در کشور، از روش پیشرفته MFL برای بازرسی تیوبهای دیگ بخار استفاده کرد. این نوآوری در دیگهای بخار 2B-2101D و B-2101C به کار گرفته شد. باقر محمدی، رئیس بازرسی فنی غیرمخرب پالایشگاه، اهمیت این اقدام را در ارتقای ایمنی و قابلیت اطمینان تجهیزات حیاتی دانست. این روش جایگزین کارآمدی برای بازرسیهای سنتی است و شناسایی دقیقتر عیوب را ممکن میسازد. این ابتکار به کاهش خرابیهای ناگهانی و افزایش عمر مفید تجهیزات پالایشگاهی کمک میکند.
معرفی روش نوین MFL در بازرسی فنی دیگهای بخار
شرکت پالایش نفت تهران دستاورد جدیدی را در عرصه بازرسیهای فنی کشور به ثبت رساند. این شرکت برای اولین بار از روش MFL (Magnetic Flux Leakage) برای بازرسی تیوبهای دیگ بخار استفاده کرد. این عملیات در دیگهای بخار 2B-2101D و B-2101C به انجام رسید. هدف اصلی از این اقدام، ارتقای سطح ایمنی و افزایش قابلیت اطمینان تجهیزات حیاتی پالایشگاه است. این تکنیک پیشرفته، تحولی در فرآیندهای نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه ایجاد میکند.
اهمیت حیاتی دیگهای بخار در صنایع پالایشگاهی
باقر محمدی، رئیس بازرسی فنی غیرمخرب و عمومی پالایشگاه تهران، بر اهمیت دیگهای بخار تأکید کرد. او دیگهای بخار را به جریان خون در بدن انسان تشبیه کرد که نقشی حیاتی دارد. بخار تولیدی برای تأمین انرژی توربوژنراتورها و تولید برق ضروری است. این بخار همچنین کمپرسورها، پمپها و فنهای واحدهای مختلف را از طریق توربینهای بخار به حرکت در میآورد. استفاده از بخار در مبدلهای حرارتی و گرمایش تأسیسات نیز از دیگر کاربردهای کلیدی آن محسوب میشود.
تأثیر اختلال در دیگهای بخار بر فرآیندهای عملیاتی
محمدی توضیح داد که هرگونه اختلال در عملکرد دیگهای بخار میتواند عواقب جدی داشته باشد. ازکارافتادگی این تجهیزات مستقیماً بر تولید بخار اثر میگذارد. این امر به نوبه خود، بسیاری از بخشهای پالایشگاه را تحت تأثیر قرار میدهد. تجربه نشان داده است که تعمیرات پیشگیرانه هزینهها و پیامدهای کمتری دارد. این رویکرد پیشگیرانه، از خرابیهای اضطراری و تحمیل هزینههای سنگین جلوگیری میکند.
بازرسیهای فنی مستمر و برنامهریزیشده
بازرسیهای فنی به صورت مستمر در دستور کار پالایشگاه قرار دارد. علاوه بر بازرسیهای عمومی در حین بهرهبرداری، بازرسیهای داخلی نیز انجام میشود. این بازرسیها در دورههای توقف برنامهریزیشده و همزمان با تعمیرات اساسی صورت میگیرد. هدف از این اقدامات، ارزیابی دقیق میزان خوردگی و فرسودگی تیوبها است. این فرآیند، تداوم بهرهبرداری ایمن از دیگهای بخار را تضمین میکند.
محدودیتهای روشهای متداول بازرسی تیوبها
رئیس بازرسی فنی غیرمخرب پالایشگاه تهران به روشهای سنتی بازرسی اشاره کرد. تست چکش و ضخامتسنجی التراسونیک (UT) از جمله این روشها هستند. او بیان کرد که اگرچه روش UT دقت بالایی دارد، اما محدودیتهایی نیز دارد. زمانبر بودن عملیات و نیاز به آمادهسازی مناسب سطح از جمله این محدودیتها است. همچنین، استفاده از مایع واسط و محدودیت در تشخیص عیوب بسیار ریز نیز از معایب آن محسوب میشود.
مزایای روش نوین MFL در بازرسی تیوبها
اداره بازرسی فنی پالایشگاه تهران برای کاهش خرابیها، مطالعات گستردهای انجام داد. همکاری با شرکتهای متخصص در حوزه آزمونهای غیرمخرب به انتخاب روش MFL منجر شد. این روش به عنوان یکی از دقیقترین و کارآمدترین تکنیکهای بازرسی شناخته میشود. نتایج حاصل از به کارگیری MFL در دو دستگاه دیگ بخار پالایشگاه تهران بسیار رضایتبخش بود. مزایای این روش شامل عدم آسیب به تیوبها و نیاز حداقلی به آمادهسازی سطح است.
فرآیند اجرای بازرسی با تکنیک MFL
مزایای دیگر روش MFL شامل شرایط اجرایی سادهتر و عدم نیاز به پاکسازی پس از تست است. این تکنیک قابلیت تشخیص عیوب را از سمت بیرونی تیوبها دارد. محمدی فرآیند اجرای عملیات بازرسی را توضیح داد. بازرسی تیوبهای هر دیگ بخار حدود 4 تا 5 روز زمان میبرد. طول کلی تیوبهای هر دیگ بیش از 3500 متر است. تیوبها به صورت تک به تک و از دیواره آتشخوار با MFL اسکن میشوند. این کار به شناسایی نواحی دارای خوردگی داخلی و خارجی و برآورد عمق عیب کمک میکند.
صحهگذاری نتایج با تکنیکهای مکمل بازرسی
در طول عملیات، تمامی نقاط دارای سیگنال عیب علامتگذاری شدند. اطلاعات مربوط به این نقاط شامل طول، عرض ناحیه آسیبدیده و عمق خوردگی ثبت شد. حداقل ضخامت باقیمانده و موقعیت مکانی نیز گزارش شد. برای صحهگذاری نتایج و بررسی نقاطی که MFL به دلیل خمیدگی تیوبها پوشش نمیداد، از UT استفاده شد. این تکنیک مکمل، دقت و جامعیت بازرسی را افزایش میدهد.
افزایش ایمنی و قابلیت اطمینان تجهیزات پالایشگاهی
نتیجه این بازرسیها شناسایی نواحی دارای کاهش ضخامت بود. این نواحی بر اساس دستورالعملهای بازرسی فنی به موقع تعویض شدند. رئیس بازرسی فنی غیرمخرب پالایشگاه تهران بر اهمیت این اقدامات تأکید کرد. او گفت که به کارگیری MFL و تکنیکهای تکمیلی، گام مهمی در افزایش ایمنی است. این رویکرد از بروز خرابیهای ناگهانی جلوگیری کرده و قابلیت اطمینان تجهیزات حیاتی پالایشگاه را ارتقا میدهد.
***
استفاده از روش نوین MFL در پالایشگاه تهران، یک جهش کیفی در حوزه نگهداری و بازرسی فنی صنایع کشور محسوب میشود. این ابتکار نه تنها به طور مستقیم ایمنی عملیاتی را افزایش میدهد، بلکه با پیشگیری از خرابیهای غیرمنتظره، منجر به کاهش هزینههای تعمیرات اضطراری و توقفات ناخواسته نیز میگردد. انتخاب این روش پیشرفته، نشاندهنده رویکرد هوشمندانه و دادهمحور پالایشگاه تهران در مدیریت داراییهای فیزیکی است. این گام میتواند الگویی برای سایر صنایع بزرگ کشور باشد تا با بهکارگیری فناوریهای نوین، ضمن ارتقای استانداردهای ایمنی، بهرهوری و پایداری عملیات خود را نیز تضمین کنند. این اقدامات، جایگاه ایران را در حوزه فناوری بازرسیهای غیرمخرب ارتقا میبخشد.
