تنشهای ژئوپلیتیکی و انسداد شاهرگ حیاتی تنگه هرمز، شکافی عمیق در بازارهای جهانی کالا ایجاد کرده است. قیمت نفت برنت با جهشی بیسابقه از مرز 115 دلار عبور کرد و به بالاترین سطح از ژوئن 2022 رسید. این شوک عرضه تاریخی، همزمان انتظارات تورمی را تشدید کرده و باعث شده طلا در مواجهه با احتمال افزایش نرخ بهره، به زیر سطح 4,600 دلار سقوط کند. این واگرایی شدید، سناریوی پیچیدهای را پیش روی سرمایهگذاران جهانی قرار داده است.
پرواز نفت به اوج ۴ ساله با بزرگترین شوک عرضه تاریخ
قیمت آتی نفت خام برنت در معاملات روز چهارشنبه از مرز 115 دلار در هر بشکه عبور کرد که این رقم، بالاترین سطح ثبت شده از ژوئن 2022 به شمار میرود. بازار نفت برای هشتمین جلسه معاملاتی متوالی، روند صعودی خود را حفظ کرده است. نیروی محرکه اصلی این جهش، تشدید نگرانیها درباره عرضه جهانی به دنبال انسداد تنگه هرمز است. آژانس بینالمللی انرژی (IEA) توقف فعالیت این مسیر استراتژیک که به طور معمول 20 درصد از تجارت نفت جهان را مدیریت میکند، «بزرگترین شوک عرضه ثبت شده در تاریخ» توصیف کرده است.
عقبنشینی طلا تحت فشار سیاستهای انقباضی
قیمت طلا روز چهارشنبه در سطحی کمتر از 4,600 دلار در هر اونس معامله شد و پس از ریزش 2 درصدی در جلسه قبل، به کف قیمتی یک ماهه خود رسید. بنبست در مذاکرات دیپلماتیک و نگرانی از تورم ناشی از بحران انرژی، سرمایهگذاران را به این نتیجه رسانده است که بانکهای مرکزی جهانی، سیاستهای انقباضی را تشدید خواهند کرد. این سناریو هزینه فرصت نگهداری داراییهای بدون بهره مانند طلا را به شدت افزایش داده و باعث خروج سرمایه از این بازار شده است.
نقره در مسیر طلا؛ چشمها به بانکهای مرکزی
وضعیت در بازار جهانی نقره نیز کاملاً مشابه بازار طلا بود. این فلز پس از تجربه افت 3 درصدی در روز گذشته، در نزدیکی 73 دلار در هر اونس داد و ستد شد. در حالی که بانک مرکزی ژاپن نرخ بهره را بدون تغییر نگه داشته است، معاملهگران با حساسیت بالا منتظر تصمیمات سرنوشتساز بانکهای مرکزی آمریکا، اروپا، بریتانیا و کانادا در اواخر این هفته هستند. تصمیمات این نهادهای پولی، مسیر آینده فلزات گرانبها را تعیین خواهد کرد.
رونق بازار فولاد چین با اهرم تقاضای فصلی
در بازاری متفاوت، قیمت اوراق آتی میلگرد فولادی به سطح 3,150 یوآن در هر تن صعود کرد که نزدیک به بالاترین سطح خود از ماه اوت سال گذشته است. این رشد قیمت از دو عامل اصلی حمایت میشود: تقاضای فصلی بسیار قوی و عملیات ذخیرهسازی مجدد توسط کاربران نهایی در چین. علاوه بر این، فولادسازان چینی به دلیل افزایش هزینههای ورودی مرتبط با درگیریهای خاورمیانه، قیمت تحویل داخلی محصولات خود را افزایش دادهاند که این موضوع نیز به رشد قیمتها کمک کرده است.
***
بحران ژئوپلیتیکی اخیر، یک واگرایی کلاسیک و قدرتمند را در بازار کالا به نمایش گذاشته است. از یک سو، ترس از کمبود عرضه فیزیکی، قیمت نفت را به سطوح بیسابقهای رسانده است. از سوی دیگر، پیامدهای ثانویه همین بحران، یعنی ترس از تورم و واکنش انقباضی بانکهای مرکزی، بازارهای طلا و نقره را به شدت تحت فشار قرار داده است. این شکاف عمیق نشان میدهد که چگونه یک رویداد واحد میتواند تأثیرات متضادی بر داراییهای مختلف بگذارد. این وضعیت، استراتژیهای سرمایهگذاری را به چالش میکشد و فعالان بازار را وادار به ارزیابی دقیقتر ریسکهای عرضه در برابر ریسکهای سیاست پولی میکند. در ایران اما با تاثیر افزایش شصت درصدی حقوق و دستمزد بر تورم سالیانه و کاهش نزخ انس جهانی؛ رشد نزخ طلا متوقف و با تهدید کاهنده روبرو شده است. به نظر میرسد با تشدید تنشها برای ثبات قیمت طلا، نرخ ارز افزایش یابد تا قیمتها در همین محدوده حفظ شود.