پروژه احداث خط لوله انتقال نفت خام ترش سبزآب-تنگفنی-شازند به طول ۳۴۱ کیلومتر به مرحله بهرهبرداری کامل رسید. این طرح زیرساختی با هدف تامین پایدار خوراک پالایشگاههای شازند و کرمانشاه و کاهش خامفروشی از میدانهای دزفول شمالی تغذیه میشود. خط لوله مذکور در دو مقطع با ظرفیتهای انتقال ۴۵۰ هزار و ۳۰۰ هزار بشکه در روز عملیاتی شده است. سرمایهگذاری کل این طرح ۱۱ هزار میلیارد تومان برآورد شده که تاکنون ۹ همت آن تخصیص یافته است. این ابرپروژه نفت و گاز با استفاده از لولههای داخلی ویژه انتقال نفت ترش و ثبت کارنامه بدون حادثه جانی به پایان رسید.
مشخصات فنی و ظرفیت انتقال روزانه مقاطع خط لوله
این طرح کلان انتقال انرژی به طول ۳۴۱ کیلومتر و در دو مقطع مجزا با ویژگیهای فنی متفاوت طراحی و اجرا شد. بخش نخست این طرح از مبدا سبزآب تا تنگفنی به طول ۱۰۲ کیلومتر با استفاده از خط لوله ۳۰ اینچ کشیده شده است. این مقطع با ظرفیت انتقال ۴۵۰ هزار بشکه نفت خام در روز، در شهریورماه سال هزار و چهارصد و چهار عملیاتی شد. بخش دوم طرح از تنگفنی تا شازند به طول ۲۳۹ کیلومتر با خط لوله ۲۶ اینچ و ظرفیت انتقال روزانه ۳۰۰ هزار بشکه در پایان آذرماه همان سال راهاندازی گردید.
احداث شش تلمبهخانه و توسعه زیرساختهای اختصاصی برق
پشتیبانی عملیاتی و حفظ دبی جریان در طول این مسیر طولانی، نیازمند توسعه گسترده زیرساختهای جانبی بوده است. در مسیر این خط لوله، ۶ تلمبهخانه بزرگ شامل ایستگاههای سبزآب، تنگفنی، آسار، پلبابا، رازان و شازند احداث شد. برای تامین انرژی پایدار این تاسیسات، ۴۳ کیلومتر خط انتقال نیرو به همراه ۲۰۶ دکل شبکه به مرحله اجرا درآمد. همچنین تاسیس ۴ پست برق اختصاصی در مسیر، پایداری جریان الکتریسیته و ضریب ایمنی شبکه انتقال نفت را تضمین میکند.
خودکفایی صددرصدی در تولید لولههای مقاوم در برابر خوردگی
این پروژه به عنوان یک نمونه موفق از داخلیسازی کامل فناوریهای پیشرفته در صنعت نفت ایران شناخته میشود. برای نخستین بار در کشور، لولههای ویژه انتقال نفت ترش از جنس انیس (NACE) با مقاومت بالا در برابر خوردگی به طور کامل در داخل تولید شد. بنا بر آمارهای رسمی مجری طرح، ۱۰۰ درصد تجهیزات بهکاررفته در خط لوله ساخت کارخانجات داخلی است. این موضوع صیانت از امنیت انرژی و تابآوری بالای زنجیره تامین صنعت پالایش را در شرایط تحریم به نمایش میگذارد.
تخصیص نه همت اعتبار و ثبت کارنامه ایمنی بدون حادثه
مجموع سرمایهگذاری پیشبینیشده برای اجرای کامل این طرح راهبردی، ۱۱ هزار میلیارد تومان برآورد میشود. از این میزان اعتبار ملی، تاکنون ۹ همت به صورت قطعی تخصیص یافته و در بخشهای مهندسی و اجرایی هزینه شده است. تمام مراحل ساخت و لولهگذاری این طرح با وجود عبور از مناطق کوهستانی و صعبالعبور، تحت نظارت دقیق ضوابط اچاسئی شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی ایران پیش رفت. این مدیریت اصولی منجر به ثبت کارنامه موفق ایمنی و اتمام پروژه بدون هیچگونه حادثه جانی شد.
***
بهرهبرداری کامل از خط لوله سبزآب-تنگفنی-شازند، یک چرخش راهبردی در مدیریت زنجیره ارزش نفت خام و ارتقای امنیت انرژی کشور است. این طرح با ایجاد ظرفیت انتقال پایدار برای پالایشگاههای شازند و کرمانشاه، وابستگی فرآیند تولید فرآورده به حملونقل جادهای را قطع کرده و هزینههای لجستیکی را به شدت کاهش میدهد. بومیسازی ۱۰۰ درصدی تجهیزات و استفاده از لولههای مقاوم در برابر خوردگی (NACE)، توانمندی صنایع فولادی و ماشینسازی داخلی را در خنثیسازی تحریمها اثبات میکند. از منظر کلان اقتصادی، تخصیص ۹ همت به این پروژه و پایداری خوراک تصفیهخانهها، پادزهر موثری در برابر خامفروشی نفت است. در نهایت، تکمیل نصب پمپهای اصلی و رسیدن به حداکثر ظرفیت عملیاتی، حاشیه سود صنعت پالایشگاهی کشور را بهبود بخشیده و بستر لازم را برای صادرات بیشتر فرآوردههای نفتی با ارزش افزوده بالاتر فراهم میسازد.