پروژه مس جانجا در شهرستان نیمروز استان سیستان و بلوچستان با ذخیرهای بیش از ۳۰۰ میلیون تن و سرمایهگذاری ۴۰۰ میلیون یورو وارد فاز اجرایی شد. این پروژه با مشارکت کنسرسیومی از شرکتهای بزرگ معدنی به محوریت هلدینگ ومعادن هدایت میشود. ساخت کارخانه تغلیظ ۱۳۰ هزار تنی توسط شرکت فکور صنعت تهران در حال انجام است و پیشرفت کلی طرح به ۳۶.۵ درصد رسید. همچنین پروژه هیپلیچینگ ذخایر اکسیدی با پیشرفت ۷۵ درصدی، زمینه افزایش ۱۰ تا ۱۵ درصدی ظرفیت تولید فلز محتوی مس کشور را فراهم میکند.
ساختار کنسرسیومی و سرمایهگذاری ۴۰۰ میلیون یورویی در پروژه جانجا
پروژه مس جانجا در شهرستان نیمروز استان سیستان و بلوچستان از یک طرح اکتشافی فراتر رفته و به یکی از بزرگترین برنامههای سرمایهگذاری معدنی در شرق کشور تبدیل شده است. این پروژه با برآورد سرمایهگذاری ۴۰۰ میلیون یورو، ساختار سهامداری متفاوتی دارد. شرکت توسعه معادن و صنایع مس جانجا با محوریت شرکت سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات (ومعادن) و همراهی شرکتهای چادرملو، گلگهر، گهرزمین، تجلی و بینالمللی توسعه صنایع و معادن غدیر تشکیل شده است. هلدینگ ومعادن در این پروژه نقش راهبری، تأمین مالی و انتقال از فاز مطالعاتی به عملیات اجرایی را بر عهده دارد.
جزئیات فنی ذخایر ۳۰۰ میلیون تنی و حجم عملیات استخراج
بر اساس ۵۹ هزار متر حفاری استریل و اکتشافی، ذخیره این معدن حدود ۳۰۰ تا ۳۱۲ میلیون تن با عیار متوسط ۰.۲۶ درصد مس برآورد شد. عیار ۰.۲۶ درصدی، لزوم استخراج در مقیاس بالا و کنترل هزینهها را آشکار میسازد. برای تامین خوراک کارخانه، استخراج سالانه ۱۶ میلیون تن سنگ سولفیدی برنامهریزی شد. همچنین حجم کل عملیات معدنکاری سالانه در مطالعات اولیه حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون تن برآورد شد که نیازمند ناوگان سنگین و زیرساختهای گسترده انرژی و آب است.
ساخت کارخانه تغلیظ ۱۳۰ هزار تنی توسط پیمانکار EPC
قلب صنعتی این طرح، کارخانه تغلیظ مس با ظرفیت تولید سالانه ۱۳۰ هزار تن کنسانتره خشک مس است. قرارداد اجرای این واحد به صورت EPC با شرکت فکور صنعت تهران منعقد شد و مدت زمان اجرای آن ۴۵ ماه تعیین گردید. تجهیزات این واحد شامل سنگشکن ژیراتوری، نوار نقاله اورلند، استوکپایل، مدار خردایش و واحدهای فلوتاسیون است. احداث ساختار کارخانه با اجرای ۳۸ هزار و ۱۰۶ متر مکعب بتنریزی، نصب ۶ هزار و ۵۸۶ تن اسکلت فلزی و مونتاژ ۴ هزار و ۵۰۰ تن تجهیزات صنعتی وارد مراحل اصلی نصب شده است.
ارتقای پیشرفت فیزیکی طرح به ۳۶.۵ درصد
روند اجرای پروژه جانجا از مرحله تجهیز کارگاه عبور کرد و به ساخت بخشهای اصلی رسید. پیشرفت فیزیکی این طرح که در آذر سال ۱۴۰۳ حدود ۱۵ درصد اعلام شده بود، طبق گزارشهای رسمی در شهریور ۱۴۰۵ به حدود ۳۶.۵ درصد افزایش یافت. این تغییر عدد نشاندهنده سرعتگرفتن عملیات ساختوساز و نصب تجهیزات سختافزاری در کارگاه است.
بهرهبرداری از ۲۲ میلیون تن ذخیره اکسیدی در پروژه هیپلیچینگ
مجموعه جانجا علاوه بر ذخایر سولفیدی، دارای ۲۲ میلیون تن ذخیره اکسیدی شناساییشده است. برای بهرهبرداری از این بخش، احداث واحد هیپلیچینگ در مساحتی حدود ۶۰ هکتار عملیاتی شد. پیشرفت فیزیکی این واحد مجزا به حدود ۷۵ درصد رسید. فعالسازی این بخش امکان بازیافت همزمان انواع مواد معدنی و تنوعبخشی به سبد محصولات تولیدی را مهیا میسازد.
افزودن ۴۵ هزار تن فلز محتوی مس به ظرفیت ملی
راهاندازی کامل پروژه جانجا تأثیر مستقیمی بر آمار تولید مس در کشور باقی میگذارد. ورود ظرفیت این معدن، سالانه حدود ۴۰ تا ۴۵ هزار تن فلز محتوی مس به ظرفیت فعلی کشور میافزاید. این حجم تولید، معادل رشد ۱۰ تا ۱۵ درصدی کل تولید مس ایران است و جایگاه منطقه شرق کشور را در صنایع معدنی ارتقا میدهد.
***
پروژه مس جانجا نمونهای موفق از الگوی مشارکت کنسرسیومی برای توسعه معادن مقیاسبزرگ با عیار پایین در کشور است. هدایت این طرح توسط هلدینگ ومعادن و سرمایهگذاری ۴۰۰ میلیون یورویی، محرک اصلی ایجاد زنجیره ارزش و اشتغالزایی پایدار در استان سیستان و بلوچستان محسوب میشود. دستیابی به پیشرفت ۳۶.۵ درصدی در بخش تغلیظ و ۷۵ درصدی در بخش هیپلیچینگ، نشان از جدیت در بهرهبرداری از این ذخیره ۳۰۰ میلیون تنی دارد. تحقق این طرح، علاوه بر رشد ۱۰ تا ۱۵ درصدی تولید مس کشور، الگوی توسعه منطقهای بر پایه صنایع معدنی را در شرق ایران تثبیت میکند.