قادر معصومی خانقاه، مدیر نظارت بر بورسهای سازمان بورس، تفاوت بنیادین بازار سهام با صندوقهای کالایی و درآمد ثابت را تشریح کرد. به گفته وی، قیمتگذاری در صندوقهایی مانند طلا بر مبنای اطلاعات کاملاً شفاف و در دسترس عموم مانند نرخ ارز و انس جهانی است. این ویژگی موجب حذف «عدم تقارن اطلاعاتی» میشود و معاملات منصفانهای را برای همه فعالان بازار تضمین میکند، در حالی که بازار سهام نیازمند افشای اطلاعات نهان شرکتها است.
شفافیت کامل در قیمتگذاری داراییهای کالایی
قادر معصومی خانقاه، مدیر نظارت بر بورسهای سازمان بورس و اوراق بهادار، در تشریح علت تفاوت در بازگشایی بازارها، به ساختار اطلاعاتی صندوقهای کالایی اشاره کرد. او توضیح داد که قیمت طلا، به عنوان یک دارایی پایه برای بسیاری از صندوقها، تنها از دو عامل اصلی و کاملاً مشخص تاثیر میپذیرد. این دو عامل شامل «قیمت انس جهانی طلا» و «نرخ ارز در داخل کشور» هستند که اطلاعات آنها به صورت عمومی و لحظهای در دسترس همگان قرار دارد.
نبود عدم تقارن اطلاعاتی؛ رمز معاملات منصفانه
یکی از ویژگیهای کلیدی بازارهایی مانند طلا، نبود پدیده «عدم تقارن اطلاعاتی» است. معصومی خانقاه با بیان این مطلب افزود که تمام فعالان این بازار، از معاملهگران سنتی سکه و شمش گرفته تا سرمایهگذاران گواهی سپرده طلا در بورس کالا و خریداران واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری، همگی بر اساس یک مجموعه اطلاعات مشترک و آشکار تصمیمگیری میکنند. این شفافیت کامل، زمینه را برای یک رقابت و معامله منصفانه فراهم میآورد و ریسک سوءاستفاده از اطلاعات نهانی در آن نزدیک به صفر است.
تسری شفافیت به صندوقهای درآمد ثابت
مدیر نظارت بر بورسهای سازمان بورس تاکید کرد که این شفافیت اطلاعاتی تنها محدود به صندوقهای طلا نیست. به گفته وی، در مورد صندوقهای سرمایهگذاری در اوراق بهادار با درآمد ثابت و سایر ابزارهای مشابه نیز این وضعیت تا حد زیادی برقرار است. ارزش این صندوقها نیز مبتنی بر نرخهای سود مشخص و دادههای پولی و بانکی شفاف است که امکان تحلیل و تصمیمگیری یکسان را برای همه سرمایهگذاران فراهم میکند و عدم تقارن اطلاعاتی در آنها بسیار پایین است.
***
توضیحات مدیر نظارت سازمان بورس، فلسفه نظارتی حاکم بر بازار سرمایه را به خوبی روشن میسازد. این رویکرد نشان میدهد که تصمیمگیری برای بازگشایی یا توقف معاملات، یک اقدام کلی و یکسان نیست، بلکه مبتنی بر ساختار اطلاعاتی هر بازار است. نهاد ناظر با تفکیک قائل شدن میان بازارهایی با «تقارن اطلاعاتی بالا» (مانند صندوقهای کالا و درآمد ثابت) و بازارهایی با «عدم تقارن اطلاعاتی بالقوه» (بازار سهام)، اصل حفاظت از سرمایهگذار را در اولویت قرار میدهد. این استراتژی، مسئولیت بازگشایی بازار سهام را به شفافسازی و افشای اطلاعات توسط شرکتها گره میزند و بر نقش کلیدی اطلاعات در شکلگیری یک بازار کارا و منصفانه تاکید میکند.
