بازار سهام فرابورس ایران پس از 52 روز توقف، در پایان اردیبهشتماه بازگشایی شد و به ثبت ارزش معاملات بیش از 3 میلیون میلیارد تومانی در این ماه کمک کرد. در این دوره، بیش از 241 میلیارد ورقه بهادار معامله شد و شاخص کل فرابورس در ارتفاع 28 هزار و 656 واحدی ایستاد. در حالی که معاملات اوراق بدهی با افت بیش از 50 درصدی مواجه بود، صندوقهای سرمایهگذاری و اوراق تسهیلات مسکن به ترتیب رشدهای 47 و 10 درصدی را در ارزش معاملات تجربه کردند. این آمار نشاندهنده نقش کلیدی ابزارهای نوین مالی در حفظ جریان نقدینگی بازار طی دوره توقف معاملات سهام است.
کارنامه اردیبهشت فرابورس؛ عبور ارزش معاملات از مرز 3 میلیون میلیارد تومان
در پایان معاملات اردیبهشتماه 1405، فرابورس ایران میزبان دادوستد 241 میلیارد و 490 میلیون ورقه بهادار بود. ارزش این معاملات از 3 میلیون میلیارد تومان فراتر رفت و در 1 میلیون و 467 هزار نوبت به ثبت رسید. همزمان با این تحولات، شاخص کل فرابورس پس از بازگشایی دو روزه بازار سهام، با رشدی نزدیک به 1 درصد، در سطح 28 هزار و 656 واحد قرار گرفت. ارزش کل بازار فرابورس نیز با ثباتی نسبی نسبت به ماه گذشته، به رقم 3.76 میلیون میلیارد تومان رسید.
پیشتازی ابزارهای نوین مالی در غیاب معاملات سهام
بخش عمدهای از عملکرد ماهانه فرابورس به بازار ابزارهای نوین مالی اختصاص داشت که در 22 روز کاری فعال بود. معاملهگران در این بازار، 217 میلیارد و 130 میلیون ورقه بهادار را به ارزشی بالغ بر 3 میلیون میلیارد تومان مبادله کردند. این بازار در دوره توقف 52 روزه معاملات سهام، نقش محوری در حفظ جریان معاملات بازار سرمایه ایفا کرد.
افت بیش از 50 درصدی معاملات در بازار اوراق بدهی
بررسی جزئیات معاملات نشان میدهد که در بخش اوراق بدهی، 32 میلیارد و 598 میلیون ورقه به ارزش 2.7 میلیون میلیارد تومان دادوستد شد. حجم و ارزش معاملات این اوراق در مقایسه با اردیبهشتماه سال گذشته، کاهشی چشمگیر و بیش از 50 درصدی را تجربه کرده است.
رشد چشمگیر حجم و ارزش معاملات صندوقهای سرمایهگذاری
برخلاف بازار اوراق بدهی، صندوقهای سرمایهگذاری قابل معامله (ETF) عملکرد درخشانی داشتند. سرمایهگذاران در این بازار، 184 میلیارد و 524 میلیون واحد سرمایهگذاری را به ارزش 327 هزار میلیارد تومان خریداری کردند. این ارقام بیانگر رشد 33 درصدی در حجم و 47 درصدی در ارزش معاملات نسبت به مدت مشابه سال قبل است.
رونق معاملات اوراق تسهیلات مسکن
بازار اوراق تسهیلات مسکن نیز در اردیبهشتماه با رونق همراه بود. در این دوره، 12 میلیون ورقه تسهیلات مسکن به ارزش 1 هزار و 145 میلیارد تومان خریدوفروش شد. این آمار از رشد 17 درصدی در حجم و 10 درصدی در ارزش معاملات نسبت به دوره مشابه سال 1404 حکایت دارد.
بازگشت بازار سهام پس از 52 روز توقف
در دو روز پایانی اردیبهشتماه، بازار سهام فعالیت خود را از سر گرفت و شاهد مبادله 24 میلیارد و 357 میلیون سهم به ارزش 5 هزار و 554 میلیارد تومان بود. در بازار اول فرابورس، بیش از 16 میلیارد سهم به ارزش 3 هزار و 300 میلیارد تومان معامله شد. بازار دوم نیز میزبان معامله بیش از 4 میلیارد و 800 میلیون سهم به ارزش 1 هزار و 598 میلیارد تومان بود. همچنین، ارزش معاملات بازار مشتقه به 31 میلیارد تومان، بازار نوآفرین به 61 میلیارد تومان، بازار پایه به 591 میلیارد تومان و بازار توافقی به 309 میلیارد تومان رسید.
کانههای فلزی؛ پیشران معاملات خرد در بازار سهام
بررسی صنایع پیشرو در دو روز فعالیت بازار سهام نشان میدهد ارزش معاملات خرد سهام و اختیار سهام به 3 هزار و 992 میلیارد تومان رسیده است. در این میان، گروه استخراج کانههای فلزی با تصاحب سهم 30 درصدی، بیشترین ارزش معاملات را به خود اختصاص داد. پس از آن، گروههای محصولات شیمیایی، زراعت و سرمایهگذاریها در رتبههای بعدی صنایع پیشرو از نظر ارزش معاملات قرار گرفتند.
***
عملکرد اردیبهشتماه فرابورس ایران، تصویری دوگانه از وضعیت بازار سرمایه را به نمایش گذاشت. از یک سو، ارزش کلان معاملات که از مرز 3 میلیون میلیارد تومان عبور کرد، نشاندهنده ظرفیت بالای نقدشوندگی در ابزارهای مبتنی بر درآمد ثابت و صندوقهای سرمایهگذاری است. این ابزارها توانستند در غیاب بازار سهام، جریان نقدینگی را در بازار حفظ کنند. از سوی دیگر، تضاد میان رشد قابل توجه صندوقهای ETF و افت شدید بازار اوراق بدهی، بیانگر تغییر رویکرد سرمایهگذاران و ترجیح آنها به سمت ابزارهای منعطفتر است. بازگشت دو روزه بازار سهام و اقبال فوری به گروه کانههای فلزی، عطش موجود برای سرمایهگذاری در داراییهای ریسکی را نمایان ساخت. در مجموع، این آمار نشان میدهد که بازار سرمایه از تنوع ابزار کافی برای مدیریت دورههای رکود سهام برخوردار است، هرچند حساسیت به ریسک در بخشهای مختلف آن کاملاً متفاوت عمل میکند.