پروژه کاهش ضایعات سرباره در سایت شماره یک شرکت ورق‌خودرو چهارمحال و بختیاری با ثبت شاخص ۴٫۳۷ درصد در مردادماه، رکورد تازه‌ای بر جای گذاشت و از بنچمارک ۵ تا ۵٫۵ درصدی جهانی عبور کرد. فردین علی‌میرزائی، مدیر سایت شماره یک شرکت ورق‌خودرو، این دستاورد علمی و عملیاتی را حاصل یک سال پایش متمرکز، تحلیل داده‌ها و بازطراحی سیکل حرکتی ربات سرباره‌گیر دانست که صرفه‌جویی سالانه‌ای بالغ بر ۴۳۰ میلیارد ریال برای مجموعه به همراه داشته است.
مسیر صعودی بهره‌وری و ثبت رکورد تاریخی
سرباره از اصلی‌ترین ضایعات خطوط تولید گالوانیزه است که مستقیماً بهای تمام‌شده و میزان مصرف مواد اولیه را تحت تاثیر قرار می‌دهد. روند مدیریت و کاهش این شاخص در شرکت ورق‌خودرو از سال ۱۴۰۱ با ثبت عدد ۱۱٫۱ درصد آغاز شد و با اصلاح فرآیندهای عملیاتی به ۹٫۸۸ درصد در سال ۱۴۰۲ و ۷٫۳۲ درصد در سال ۱۴۰۳ رسید. علی کریمی، رئیس تولید و تعمیرات اضطراری و صاحب فرآیند، تصریح کرد که با ورود ربات سرباره‌گیر در سال ۱۴۰۴ و بازطراحی تخصصی الگوی حرکتی آن در سال ۱۴۰۵، میانگین این شاخص به ۴٫۹۳ درصد و در مردادماه به ۴٫۳۷ درصد کاهش یافت.
مطالعات بنچمارک بین‌المللی و بازطراحی مهندسی ربات
با وجود مکانیزه‌شدن فرآیندها در سال ۱۴۰۴، پایش داده‌های عملیاتی نشان داد که توان تجهیزات نیازمند بهینه‌سازی نرم‌افزاری و حرکتی است. علی باقری، سرشیفت تولید و مدیر اجرایی پروژه، در کنار سجاد خلیلیان، رئیس دفتر فنی، از استانداردسازی متغیرهای خط تولید بر اساس داده‌های ثبت‌شده در سامانه اریسا خبر دادند. مهدی کیانپور، کارشناس واحد توسعه، نیز اشاره کرد که تطبیق الگوی عملیاتی شرکت با استانداردها و بنچمارک بین‌المللی شرکت‌های پیشرو خارجی، محدوده ۵ تا ۵٫۵ درصد را به عنوان هدف تعیین کرد اما اصلاح مسیر حرکت و توالی سیکل ربات، دستیابی به عددی شایسته‌تر را ممکن ساخت.
انتقال دانش فنی و تدوین مرجع پژوهشی
این پروژه صنعتی که با مشارکت کارشناسانی همچون رسول یگانگی در بخش پایداری تجهیزات، رسول پریچهر در حوزه متالورژی و تلاش‌های اولیه شیفت‌فورمن‌های تولید نظیر محسن خرمیان و حسین نصیری اجرا شد، ابعاد علمی برجسته‌ای به همراه داشته است. داده‌ها، مبانی فنی و تجربیات اجرایی این طرح به صورت مقاله‌ای جامع تدوین شد تا به مرجعی تحقیقاتی برای خطوط گالوانیزه و صنایع مشابه تبدیل شود.
***
دستیابی شرکت ورق‌خودرو چهارمحال و بختیاری به شاخص سرباره ۴٫۳۷ درصد و عبور از استاندارد بین‌المللی، نشان‌دهنده تحقق عینی دانش‌بنیان‌سازی فرآیندهای تولید در زنجیره فولاد کشور است. کاهش ضایعات حوضچه مذاب روی، علاوه بر ایجاد صرفه‌جویی مستقیم ۴۳۰ میلیارد ریالی در سال، بهای تمام‌شده محصولات گالوانیزه را کاهش داده و نرخ بهره‌وری دارایی‌ها را ارتقا می‌دهد. الگوی موفق بازطراحی ربات سرباره‌گیر، سودآوری عملیاتی شرکت را در صورت‌های مالی بهبود بخشیده و مزیت رقابتی ورق‌خودرو را در بازارهای داخلی و صادراتی تقویت می‌کند.
