شرکت فولاد خوزستان به عنوان دومین قطب فولادسازی کشور و با نماد «فخوز»، تحت تاثیر ناترازی ملی انرژی در تابستان با قطع برق و در زمستان با محدودیت شدید گاز روبهرو شده است. قطع گاز در فرآیند احیای مستقیم (DRI)، علاوه بر آسیب به کورهها، زنجیره ارزش تولید شمش و درآمدهای ارزی کشور را به مخاطره میاندازد. فولاد خوزستان برای خروج از این چالش، اقدام به تملیک نیروگاه اختصاصی ۵۲۰ مگاواتی سیکل ترکیبی و سرمایهگذاری در بهینهسازی و بازیافت حرارتی کرده است.
آسیبهای ناشی از قطع برق و گاز بر دومین قطب فولادسازی کشور
چرخه اقتصاد کشور وابستگی بالایی به درآمدهای ارزی و تولیدات صنعتی دارد. با این حال، شرکت فولاد خوزستان به عنوان دومین قطب فولادسازی ایران، با خسارتهای سنگین ناش از بحران ناترازی انرژی مواجه است. این غول صنعتی در فصل تابستان با خاموشیهای اجباری برق روبهرو بوده و در فصول سرد سال نیز با افت فشار و محدودیتهای گاز دستوپنجه نرم میکند. توقف فعالیت کورهها ضربه سنگینی به تولید ملی، بازار سرمایه و امنیت شغلی هزاران نیروی کار وارد میسازد.
نقش حیاتی گاز طبیعی به عنوان خوراک در فرآیند احیای مستقیم
توقف خطوط تولید فولاد با فرآیندهای ساده کارگاهی متفاوت است و راهاندازی مجدد آن هزینههای بالایی دارد. گاز طبیعی در فرآیند احیای مستقیم (DRI) صرفاً یک سوخت حرارتی نیست، بلکه به عنوان ماده اولیه و خوراک اصلی برای تبدیل گندله به آهن اسفنجی به کار میرود. قطع یا افت فشار گاز باعث توقف فعالیت مگامدولها، اختلال در تعادل شیمیایی، وارد آمدن خسارتهای میلیاردی به نسوز کورهها و گسستگی در زنجیره ارزش فولادسازی میشود.
افت درآمدهای ارزی نماد فخوز و تهدید اشتغال در خوزستان
اعمال همزمان قطعی برق در تابستان و سهمیهبندی گاز در زمستان، موجب میشود تا این مجموعه بزرگ صنعتی بیش از نیمی از سال را در شرایط نیمهتعطیل بگذراند. این رویکرد پیامدهایی نظیر افت شدید تولید شمش، کاهش درآمدهای ارزی و افت سودآوری نماد «فخوز» در بازار سرمایه را به همراه دارد. همچنین محدودیتهای انرژی، معیشت و اشتغال مستقیم و غیرمستقیم دهها هزار خانواده خوزستانی را با تهدید روبهرو میکند.
راهکارهای ساختاری فولاد خوزستان برای احداث نیروگاه اختصاصی
صنعتگران منطقه جنوب نسبت به انتخاب قطع انرژی صنایع پیشران به عنوان نخستین راهکار جبران کسری انرژی نقد دارند. با این وجود، شرکت فولاد خوزستان برای حفظ پایداری خطوط تولید و کاهش وابستگی به شبکه سراسری اقدامات متعددی انجام داده است. تملیک نیروگاه اختصاصی ۵۲۰ مگاواتی سیکل ترکیبی جهت تامین برق پایدار، سرمایهگذاری در بهینهسازی مصرف و توسعه فناوریهای بازیافت حرارتی از جمله اقدامات هدفمند این شرکت محسوب میشود.
ضرورت تامین عادلانه انرژی برای پایداری سنگر تولید ملی
پرسنل فولاد خوزستان در شرایط دشوار کاری، آثار ناشی از محدودیتهای سراسری انرژی را در خطوط تولید مدیریت میکنند. تداوم فعالیت این واحد بزرگ صنعتی و حفظ دستاوردهای تولیدی آن، نیازمند دسترسی عادلانه به شبکههای انرژی پایدار است. تصمیمگیری به موقع مسئولان ارشد انرژی برای حل مشکلات تامین سوخت و برق، پیشنیاز اصلی حفظ این سنگر اقتصادی کشور است.
***
اعمال محدودیت بر تامین انرژی فولاد خوزستان، آسیبهای مستقیمی بر شاخصهای سودآوری نماد «فخوز» و ارزآوری صنعت فولاد وارد میکند. عدم تامین گاز به عنوان خوراک تولید آهن اسفنجی، زنجیره تامین فولاد کشور را متوقف کرده و هزینههای استهلاک تجهزات و نسوزهای کوره را به شدت افزایش میدهد. اقدام استراتژیک شرکت در تملیک نیروگاه اختصاصی ۵۲۰ مگاواتی و اجرای پروژههای بازیافت حرارتی، گامی مهم برای احیای پایداری عملیاتی است، اما تحقق کامل ظرفیتهای تولیدی نیازمند اصلاح سیاستهای تخصیص انرژی و حمایت از صنایع مادر است.